Karar Teorisi ve Analizi 2025-2026 Final Soruları
Karar Teorisi ve Analizi 2025-2026 Final Soruları

#1. Yukarıda verilen oyunun dengesi aşağıdakilerden hangisidir?
Cevap: C) 8,7
Açıklama:
#2. “Mahkumlar açmazı durumunda iki taraf için de en …… optimal sonuç varken, oyuncular birbirlerine güvenmediği için daha …… razı olma durumunu net bir şekilde göstermektedir.”
Yukarıdaki metinde boş bırakılan yerlere sırasıyla aşağıdakilerden hangisidir?
Cevap: E) İşbirliği, kötüye
Açıklama : Oyun teorisindeki klasik “Mahkumlar Açmazı” (Prisoner’s Dilemma) durumunda, her iki oyuncu “İşbirliği” yaptığında sistemin toplamı için en optimal/iyi sonuca ulaşılır (ikisi de kısa ceza alır). Ancak karşı tarafa güvenmedikleri için bencilce davranarak itirafçı olurlar ve bunun sonucunda en optimal sonuçtan mahrum kalıp daha “kötüye” (her ikisinin de ağır hapis cezası almasına) razı olurlar.
#3. St. Petersburg paradoksunda oyunun beklenen değeri aşağıdakilerden hangisidir?
Cevap: B) Sonsuz
Açıklama: St. Petersburg paradoksu, yazı-tura atışlarına dayalı bir kumar oyunudur. Turaya kadar oyun devam eder ve kazanılacak ödül her adımda ikiye katlanır. Matematiksel olarak oyunun beklenen değeri hesaplandığında, serinin toplamı sonsuzluğa (1 + 1 + 1 + …) gider. Ancak gerçek hayatta kimse bu oyuna sonsuz para ödemez; bu durum beklenen değer” teorisinin sınırlarını ve riskten kaçınma kavramını doğurmuştur.”
#4. Hilesiz bir zar havaya atıldığında yere düşen zarın üst kısmının 2, 3 ya da 5 gelme olasılığı aşağıdakilerden hangisidir?
Cevap: E) 1/2
Açıklama: Hilesiz standart bir zarın 6 farklı yüzü (1, 2, 3, 4, 5, 6) vardır. İstenen durumlar zarda 2, 3 veya 5 sayılarının gelmesidir ki bu da toplamda 3 farklı olasılıktır (asal sayıların gelmesi). Olasılık formülü: İstenen Durum / Tüm Durumlar şeklindedir. Yani 3/6 olur. Bu kesri sadeleştirdiğimizde sonuç 1/2 (yüzde 50) ihtimal olarak karşımıza çıkar.

#5. Yukarıdaki oyun tablosunda Ayşe (Satır) ve Ali (Sütun) için sırasıyla güçlü baskın stratejiler hangileridir?
Cevap: C) C,A
Açıklama: Ayşe’nin hamlelerine (satırlar) bakıldığında, C satırının getirileri (6, 4, 4), sırasıyla A satırından (5, 3, 2) ve B satırından (5, 3, 3) her koşulda daha yüksektir; bu yüzden Ayşe için C satırı güçlü baskındır. Ali’nin hamlelerine (sütunlar) bakıldığında, A sütununun getirileri (2, 5, 4), sırasıyla B sütunundan (1, 2, 1) ve C sütunundan (0, 3, 3) her koşulda daha yüksektir; bu yüzden Ali için A sütunu güçlü baskındır. Sırasıyla C ve A’dır.
Öğrenme Yönetim Sistemi Öğrenci Dostu LOLONOLO bol bol deneme sınavı yapmayı önerir.
#6. Yarın havanın güneşli olma ihtimali yüzde 80, Beşiktaş’ın yarın oynayacağı maçı kazanma olasılığı yüzde 70 kabul edilmektedir.
Bu durumda yarın hem havanın güneşsiz olma hem de Beşiktaş’ın maçı kazanma ihtimali yüzde kaçtır?
Cevap: E) yüzde 14
Açıklama : Havanın durumu ile maçın kazanılması birbirinden “Bağımsız Olaylar”dır. Güneşli olma ihtimali yüzde 80 ise, “güneşsiz olma” (tamamlayıcısı) ihtimali yüzde 20’dir (0,20). Maçı kazanma olasılığı ise yüzde 70’tir (0,70). İki bağımsız olayın aynı anda (ve) gerçekleşme ihtimali olasılıklarının çarpılmasıyla bulunur: 0,20 * 0,70 = 0,14. Bu da yüzde 14’e eşittir.

#7. Yukarıdaki oyun tablosunda (F,H)’nin güçlü baskın denge olabilmesi için X ve Y yerine hangi sayılar gelmelidir?
Cevap: A) X=6,5
Y=1,1
Açıklama: (F,H)’nin güçlü baskın denge olması için Satır oyuncusunda F stratejisi, Sütun oyuncusunda ise H stratejisi daima diğer seçeneklerden büyük sonuç vermelidir. F’nin G ve H’ye baskın olması için X’in ilk değeri 4’ten buoyant olmalıdır. H’nin I ve J’ye baskın olması için X’in ikinci değeri 4’ten büyük olmalı; ayrıca H’nin J karşısındaki kazancı Y’nin ikinci değerinden büyük (Y’nin bileşenleri düşük) olmalıdır. A seçeneğindeki X=(6,5) ve Y=(1,1) değerleri yerleştirildiğinde bu güçlü baskınlık matematiksel olarak tamamen sağlanır.
#8. Psikoloji biliminin temel sorularından bir tanesi de insanların riskli davranışlarını ya da riske olan duyarlılıklarını araştırmaktır. “İnsanların riske olan hassasiyetleri belirli ortamlara özgü bir şekilde açıklanabilir mi yoksa risk …… ilgili bir durum mudur?” sorusunun cevabı önemlidir.
Yukarıdaki ifadede boş bırakılan yere aşağıdaki hangi kavram gelmelidir?
Cevap: D) Karakterle
Açıklama: Risk algısı ve riske duyarlılık analizlerinde en büyük akademik tartışma, riskin durum bazlı (ortama özgü) bir tepki mi yoksa bireyin doğuştan sahip olduğu içsel bir özellik (kişilik/karakter) mi olduğudur. Cümlenin zıtlığından da (ortam/durumsal faktör vs. içsel faktör) anlaşılacağı üzere boşluğa karakterle” ifadesi gelmelidir.”
#9. Bir fonksiyonun 2. türevinin 0’dan büyük olması durumu konkav yukarı yönlü olarak nitelendirilmektedir.
Bu bilgiye göre aşağıdaki fonksiyonlardan hangisi konkav yukarı yönlüdır?
Cevap: A) F(X) = 4X²
Açıklama: Konkavlığın yukarı yönlü (konveks) olabilmesi için fonksiyonun ikinci türevinin sıfırdan büyük (pozitif) olması şarttır. A şıkkındaki F(X) = 4X² fonksiyonunun birinci türevi 8X, ikinci türevi ise 8’dir. 8 > 0 olduğundan bu fonksiyon konkav yukarı yönlüdır. Diğer doğrusal ve sabit fonksiyonların ikinci türevleri sıfırdır.
#10. “Binlerce kar resmi kullanılarak kar görüntüsü modele öğretilir. Ardından kar olarak etiketlenmeyen resimlerden hangilerinin kar olduğunu tespit eder.”
ifadesi aşağıdaki hangi makine öğrenmesi yöntemine uygundur?
Cevap: A) Denetimli
Açıklama : Makine öğrenmesinde verilerin önceden etiketlendiği (örneğin bu resim kardır, bu resim kedidir şeklinde sisteme doğru cevapların verildiği) öğrenme metoduna “Denetimli Öğrenme” (Supervised Learning) denir. Model bu doğru cevaplardan (öğretilenlerden) kurallar çıkarır ve yeni gelen, etiketsiz verileri başarıyla tahmin eder.
Öğrenme Yönetim Sistemi Öğrenci Dostu LOLONOLO bol bol deneme sınavı yapmayı önerir.
#11. “Karar vericinin……. durumlar üzerinde kontrol gücü yoktur.”
Yukarıdaki boşluğa uygun olan seçenek aşağıdakilerden hangisidir?
Cevap: C) alternatif
Açıklama:
#12. Konkavlığın aşağıdan yukarıya ya da yukarıdan aşağıya değiştiği noktaya verilen ad aşağıdakilerden hangisidir?
Cevap: E) Büküm
Açıklama: Konkav aşağıdan yukarıya değiştiği noktaya büküm noktası denilmektedir. Bir grafikteki büküm noktası, X arttıkça konkavlığın değişeceği anlamına gelmektedir.
#13. I. Problemi tanımla
II. Gerçek problemi tanımlayacak model kur
III. Olası çözümleri tespit et ve çözümleri değerlendir
IV. Karşılaştır, seç ve probleme çözüm tavsiyesinde bulun
Yukarıda karar alma süreçleriyle ilgili basit bir akış bulunmaktadır. Bu akışın doğru olarak sıralanış biçimi aşağıdakilerden hangisidir?
Cevap: D) I, II, III ve IV
Açıklama: Karar alma süreçleri mantıksal bir kronoloji izler. Önce ortadaki sorun saptanır (I). Sorunu analiz etmek için bir model inşa edilir (II). Bu model üzerinden muhtemel alternatifler (çözümler) ortaya konur (III). En sonunda ise bu çözümler birbirleriyle karşılaştırılarak en optimal olanı seçilir ve karar verilir (IV). Maddeler zaten doğal akış sırasına göre dizilmiştir.
#14. “Tüketimle ilgili davranışları inceleyen teorilere göre para, gelir, zenginlik, tüketim ya da finansal varlık seviyesini gösteren herhangi bir p pozitif sayısına bağlı……. fayda fonksiyonlarının hepsi çok olan daha iyi tercihini ifade etmektedir.”
Yukarıdaki ifadede boş bırakılan yere aşağıdakilerden hangisi getirilemez?
Cevap: B) 1/p
çıklama : “Çok olan daha iyidir” (More is better) varsayımı, değişken (p) arttıkça faydanın da artmasını gerektirir. Bu durum fonksiyonun türevinin pozitif olması demektir. p³, p, p² ve p-8 fonksiyonları p arttıkça artan (artan ivmeli) fonksiyonlardır. Ancak 1/p fonksiyonu p büyüdükçe küçülür (azalan bir fonksiyondur). Bu nedenle “çok olan daha iyidir” prensibine uymaz.
#15. İsmi oyun teorisinde bir denge kavramıyla anılan ünlü bilim insanı aşağıdakilerden hangisidir?
Cevap: C) John Nash
Açıklama: Oyun teorisinde tarafların birbirlerinin stratejilerini göz önünde bulundurarak, hiçbirinin stratejisini tek taraflı olarak değiştirmekten fayda sağlayamayacağı denge noktasına Nash Dengesi” (Nash Equilibrium) adı verilir. Bu kavram Nobel ödüllü ünlü matematikçi John Forbes Nash tarafından literatüre kazandırılmıştır.”
Öğrenme Yönetim Sistemi Öğrenci Dostu LOLONOLO bol bol deneme sınavı yapmayı önerir.
#16. “Karar destek sistemlerinin esnek olması gerekir.” cümlesinin vurguladığı ifade aşağıdakilerden hangisidir?
Cevap: B) Konu edindiği ortamdaki ve karar alma süreçlerindeki değişimlere karşı kolay modifiye edilmesini
Açıklama : “Esneklik” kelimesi yazılım, analiz ve karar destek sistemlerinde değişen koşullara uyum sağlama kapasitesini ifade eder. Bir sistemin esnek olması, çevresel şartlar, krizler veya şirket stratejileri değiştiğinde sistemin çökmemesi, kolayca güncellenmesi ve yeni duruma “modifiye edilebilmesi” anlamına gelir.
#17. “En az……. alternatif arasında seçim yapma işine …… denilmektedir”.
Yukarıda boş bırakılan yerlere sırasıyla aşağıdakilerden hangisidir?
Cevap: D) 2, karar
Açıklama : İnsanın “karar” verebilmesi için önünde birbirinin yerine geçebilecek birden fazla seçeneğin olması şarttır. Tek bir seçeneğin olduğu durumda mecburiyet vardır, tercih yoktur. Bu nedenle seçim yapma eylemine “karar” denir ve bunun için en az “2” alternatifin bulunması gerekir.
#18. “D tercihi her durumda E tercihinden daha iyi sonuçlar veriyorsa, D tercihi E’ye göre …… karardır.”
Yukarıda boş bırakılan yere aşağıdakilerden hangisidir?
Cevap: A) Güçlü baskın
Açıklama : Oyun teorisinde ve karar analizinde, bir strateji veya tercih karşı tarafın ne yaptığına bakılmaksızın “istisnasız olarak” her zaman rakip stratejiden daha yüksek bir getiri sağlıyorsa, bu stratejiye diğerine göre “Güçlü Baskın” (Strictly Dominant) adı verilir.
#19. Hangi durumun gerçekleşçeği hakkında kesin bir bilgiye sahipsek, verdiğimiz karar nasıl adlandırılır?
Cevap: B) Kesinlik altında karar
Açıklama: Karar ortamları, bilgi düzeyine göre sınıflandırılır. Eğer bir yatırımın veya kararın sonucunda ne olacağını, doğanın veya rakiplerin hangi durumu yüzde 100 ihtimalle gerçekleştireceğini önceden net ve şeffaf bir şekilde biliyorsak, bu ortama Kesinlik Altında Karar Verme” (Decision Making Under Certainty) denir.”
| Takımın Kazandı | Takımın Kaybetti | |
|---|---|---|
| Maç İzle | X | 2 |
| Ödev yap | 8 | Y |
#20. Yukarıdaki karar tablosunda “ödev yapmak” X ve Y’nin aşağıdaki hangi değerleri alması koşuluyla güçlü baskın olur?
Cevap: D) (X,Y) = (5,4)
Açıklama: “Ödev yapmak” stratejisinin, “Maç İzle” stratejisine karşı ‘güçlü baskın’ (strictly dominant) olabilmesi için her durumda daha yüksek fayda sağlaması gerekir. Yani Takım kazandığında 8 > X olmalı, Takım kaybettiğinde ise Y > 2 olmalıdır. Seçeneklere bakıldığında bu iki eşitsizliği aynı anda sağlayan tek seçenek D şıkkıdır (8 > 5 ve 4 > 2).
Öğrenme Yönetim Sistemi Öğrenci Dostu LOLONOLO bol bol deneme sınavı yapmayı önerir.
SONUÇ
Karar Teorisi ve Analizi 2025-2026 Final Soruları
| Karar Teorisi ve Analizi 2025-2026 Final Soruları | |
|---|---|
|
|
| @lolonolo_com |
| Karar Teorisi ve Analizi 2025-2026 Final Soruları | ||||||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
|
||||||||||
| @lolonolo_com |
Karar Teorisi ve Analizi 2025-2026 Final Soruları
