Birinci Dünya Savaşı Tarihi (1914-1918) 2023-2024 Vize Soruları

Cevap : B) İngiltere – Almanya

Açıklama : I. Dünya Savaşı’na katılan devletler, iki büyük ittifak grubuna ayrılmıştır:
1.İtilaf Devletleri (Müttefikler): İngiltere, Fransa, Rusya, sonradan İtalya, ABD ve diğer ülkeler.
2.İttifak Devletleri: Almanya, Avusturya-Macaristan, Osmanlı Devleti, Bulgaristan.
Bu savaşın başlıca aktörleri İngiltere ve Almanya olmuştur. Almanya, hızla sanayileşerek Avrupa’daki en büyük askeri ve ekonomik güçlerden biri haline gelmiş ve İngiltere’nin küresel üstünlüğüne meydan okumuştur. İngiltere ise geleneksel deniz gücü ve sömürge imparatorluğuyla savaşın en önemli İtilaf Devleti olarak yer almıştır.
Bu yüzden, I. Dünya Savaşı’na giren devletler grubunun önde gelen iki ülkesi Almanya ve İngiltere’dir.

Cevap : A) Bosna

Açıklama : Avusturya-Macaristan İmparatorluğu’nun Bosna’yı ilhak etmesi, Sırbistan ile büyük bir gerginliğe yol açmış ve I. Dünya Savaşı’nın çıkmasına neden olan en önemli krizlerden biri olmuştur.

Cevap : D) Cephe açması

Açıklama : Almanya, Osmanlı Devleti’nden savaş sürecinde yeni cepheler açmasını bekleyerek İngiltere ve Rusya’nın dikkatini bölmeyi amaçlamıştır.

Cevap : B) İran

Açıklama : İttihat ve Terakki Cemiyeti için İran, Türkistan’a açılma stratejilerinde önemli bir geçiş noktası olarak görülmüştür ve “Turan Kapısı“ olarak adlandırılmıştır.

Cevap : B) Bulgaristan-Sırbistan

Cevap : B) Savunma

Açıklama : Çanakkale Cephesi, I. Dünya Savaşı’nda Osmanlı Devleti’nin savunma ağırlıklı olarak yürüttüğü en önemli cephelerden biri olarak öne çıkmaktadır. Osmanlı ordusu, İngiltere ve Fransa’nın donanma ve kara kuvvetleriyle gerçekleştirdiği saldırılara karşı Çanakkale Boğazı’nı savunma stratejisiyle hareket etmiştir.
Diğer Türk cephelerinde (Kafkas, Filistin-Suriye, Irak vb.) Osmanlı ordusu çoğunlukla taarruz veya karşı taarruz taktikleriyle savaşmıştır. Ancak Çanakkale Cephesi’nde esas amaç, İstanbul’u korumak ve düşman kuvvetlerinin boğazlardan geçerek Osmanlı başkentini ele geçirmesini önlemekti. Bu yüzden, cephedeki savaşın planlama özelliği tamamen savunma stratejisi üzerine kurulmuş olup, kara ve deniz savunması için yoğun tahkimatlar ve siper savaşları geliştirilmiştir.
Bu yönüyle Çanakkale Cephesi, Osmanlı’nın savaştaki diğer cephelerinden farklı olarak savunmaya dayalı bir planlama ile yürütülmüştür.

Cevap : D) Güney Amerika

Cevap : A) İtalya

Açıklama : İtalya, savaşın başında Almanya ve Avusturya ile birlikte Üçlü İttifak’ta yer alsa da, 1915’te taraf değiştirerek İtilaf Devletleri’nin safına katılmıştır.

Cevap : D) Almanya-Avusturya-Rusya

Açıklama : 1873 yılında kurulan Birinci Üç İmparatorlar Ligi, Almanya, Avusturya-Macaristan ve Rusya arasında yapılan bir ittifaktı. Bu ittifakın amacı Avrupa’da istikrarı sağlamak ve özellikle Fransa’ya karşı bir denge oluşturmaktı.

Cevap : C) Dört

Açıklama : Almanya, I. Dünya Savaşı’nın kısa süreceğini tahmin etmiş ve Schlieffen Planı doğrultusunda 4 ay içinde Fransa’yı yenerek savaşı bitireceğini öngörmüştür. Ancak savaş beklenenden çok daha uzun sürmüştür.

Cevap : D) Belçika

Açıklama : Almanya, Belçika’yı işgal ederek Schlieffen Planı’nı uygulamaya koymuş, bu durum üzerine İngiltere Almanya’ya savaş ilan etmiştir.

Cevap : D) Erzurum

Cevap : A) Kıbrıs

Açıklama : İngiltere, Yunanistan’ı savaşa çekebilmek için Kıbrıs’ı vaat etmiştir. Ancak Yunanistan’ın savaşa katılımı beklenen düzeyde olmamış ve İngiltere adayı elinde tutmaya devam etmiştir.

Cevap : A) Fransa

Açıklama : 1914 yılında gerçekleşen Birinci Marne Çarpışması, Fransız ordusunun Almanya’nın Paris’i ele geçirmesini önleyerek “kurtuluş mucizesi“ olarak anılmıştır.

Cevap : D) Almanya

Açıklama : Osmanlı Devleti, I. Dünya Savaşı’na Almanya’nın yanında katılmadan önce çeşitli güvenceler almıştır. Almanya, Osmanlı’ya kapitülasyonların kaldırılması ve askeri yardımlar sağlanması garantisini vermiştir.

Cevap : D) Almanya

Açıklama : I. Dünya Savaşı öncesinde Osmanlı Devleti, büyük devletler arasında ittifak arayışına girmiştir. Ancak birçok ülke Osmanlı’yı zayıflamış bir güç olarak görmekteydi. Almanya’nın İstanbul Büyükelçisi Wangenheim, Osmanlı’nın savaşa girmesinin Almanya için büyük bir stratejik yük olacağını düşündüğünü belirtmiş ve Türkiye’nin (Osmanlı’nın) ittifaka değer bir ülke olmadığını açıkça ifade etmiştir.
Başlangıçta Almanya, Osmanlı’nın savaşa dahil olmasını istememiş, ancak ilerleyen süreçte Osmanlı’nın jeopolitik konumu ve askeri katkıları göz önüne alınarak İttifak Devletleri’ne katılması sağlanmıştır. Bu bağlamda, Almanya’nın İstanbul büyükelçisi olan Hans von Wangenheim, Osmanlı’nın ittifak için yeterli bir güç olmadığını açıkça dile getiren önemli isimlerden biri olmuştur.

Cevap : A) Berlin-Boğaz-Bağdat

Cevap : A) İngiltere

Açıklama : İngiltere, Fransa’nın denizlerdeki hakimiyetini desteklemek için tam destek sözü vermiştir. İngiliz donanması, özellikle Alman donanmasına karşı Fransa’yı koruma amacıyla faaliyet göstermiştir.

Cevap : B) Kafkas

Açıklama : Hafız Hakkı Paşa, Kafkas Cephesi’nde Osmanlı Ordusu’nun önemli komutanlarından biri olarak görev yapmış ve tifüs hastalığı nedeniyle hayatını kaybetmiştir.

Cevap : C) İtalya

Açıklama : İtalya, başlangıçta Üçlü İttifak (Almanya-Avusturya-İtalya) içinde yer alsa da, savaşın başlamasıyla tarafsız kalmış ve ardından İtilaf Devletleri’nin yanında savaşa girmek için çeşitli taleplerde bulunmuştur. 1915 Londra Antlaşması ile İtalya, Avusturya’dan toprak kazanma vaadiyle İtilaf Devletleri’ne katılmıştır.