Osmanlı Tarihi Metinleri 2023-2024 Vize Soruları

1.

Yukarıdaki sorunun cevabı aşağıdakilerden hangisidir?

A) Bu sana mübârek
B) Bu sene-i mübâreke
C) Bosna mübârekdir.
D) Bu sene bereketi
E) Mübârek Bosna

Cevap : B) Bu sene-i mübâreke

Açıklama : “Bu sene-i mübâreke“ ifadesi, Osmanlı metinlerinde sıkça rastlanan ve mübarek bir yıl anlamına gelen bir ibaredir.

2.

Yukarıdaki kelimenin anlamı aşağıdakilerden hangisidir?

A) Duyûn-ı umûmiyye
B) İstinâd
C) Borçlanma
D) İstiğfâr
E) İstîzân

Cevap : C) Borçlanma

Açıklama : Osmanlı metinlerinde kullanılan “duyûn“ kelimesi borçlanma anlamına gelmektedir.

3. “Sâirin mümâna’atı“ ifadesinin anlamı aşağıdakilerden hangisidir?

A) Şiirin letâfeti
B) Diğerlerinin engellemesi
C) Şairin münâcâtı
D) Zikrin cezbesi
E) Sâhirin gücü

Cevap : B) Diğerlerinin engellemesi

Açıklama : “Mümâna’a“ kelimesi Osmanlıca’da “engel olmak, karşı çıkmak“ anlamına gelir. Bu bağlamda “Sâirin mümâna’atı“ ifadesi, diğerlerinin engellemesi anlamına gelir.

4.

Yukarıdaki masdarının vezni aşağıdakilerden hangisidir?

A) İstif’âl
B) Tefeӟl
C) Masraf
D) Mufâale
E) İsrâf

Cevap : B) Tefeӟl

Açıklama :

5.

Yukarıdaki kelimenin anlamı aşağıdakilerden hangisidir?

A) Melbûs
B) Tuzla
C) Melanet
D) Memleket
E) Memlûk

Cevap : B) Tuzla

Açıklama :

6. Aşağıdaki mezid masdarlardan hangisi ifti‘âl veznindedir?

A) Tehâlük
B) Mukābele
C) İblağ
D) İltimâs
E) Tergib

Cevap : D) İltimâs

Açıklama : İftı‘âl vezni genellikle fiilin edilgen veya kendiliğinden olduğunu ifade eden bir kalıptır ve “iltimas“ da bu vezne uygun bir kelimedir.

7. Ba’îd düşmek ifadesinin anlamı aşağıdakilerden hangisidir?

A) Yukarıda kalmak
B) Burada olmak
C) Aşağı düşmek
D) Buraya gelmiş olmak
E) Uzak düşmek

Cevap : E) Uzak düşmek

Açıklama : “Ba’îd“ kelimesi Osmanlı Türkçesi’nde “uzak“ anlamına gelir ve “ba’îd düşmek“ uzak kalmak, uzaklaşmak anlamında kullanılır.

8. “Padişahın ordusu“ anlamındaki tamlama aşağıdakilerden hangisidir?

A) Hatt-ı hümâyûn
B) Ordu-yı hümâyûn
C) Emr-i şerîf
D) Harem-i hümâyûn
E) İrâde-i seniyye

Cevap : B) Ordu-yı hümâyûn

Açıklama : “Ordu-yı hümâyûn“, Osmanlı Türkçesi’nde padişaha ait olan orduyu ifade etmek için kullanılmıştır.

9.

Yukarıdaki kelimenin anlamı aşağıdakilerden hangisidir?

A) Teşekkür
B) Tevcîhât
C) Yönelmek
D) Vücûh
E) Muvâcehe

Cevap : C) Yönelmek

Açıklama : “Muvâcehe“ kelimesi Osmanlıca’da “yüzleşmek, yönelmek“ anlamına gelir.

10. Guzât-ı İslâm ibaresinin Osmanlı alfabesi ile karşılığı aşağıdakilerden hangisidir?

A)
B)
C)
D)
E)

Cevap : D)

Açıklama :

11.

Yukarıdaki ifadenin okunuşu ve transkripsiyon kurallarına göre yazılışı aşağıdakilerden hangisidir?

A) Asker-i Osman
B) İslâm neferi
C) Osmanlı askeri
D) Asker-i İslâm
E) Osmanlı ordusu

Cevap : D) Asker-i İslâm

Açıklama :

12.

Yukarıdaki ifadenin okunuşu ve transkripsiyon kurallarına göre yazılışı aşağıdakilerden hangisidir?

A) Sultan Murâd-ı sâlis
B) Sultan III. Murad
C) Saltanat ve Murâd-ı sâlis
D) Sultan Murâd-ı sânî
E) Murâd-ı sâlisin saltanatı

Cevap : A) Sultan Murâd-ı sâlis

Açıklama :

13. Mustafa Nuri Paşa’nın tarih kitabının ismi aşağıdakilerden hangisidir?

A) Künhü’l-ahbâr
B) Tabakātü’l-memâlik
C) Netâyicü’l-vukūât
D) Tâcü’t-tevârîh
E) Târîh-i Âl-i Osman

Cevap : C) Netâyicü’l-vukūât

Açıklama : Mustafa Nuri Paşa, Osmanlı tarihine dair önemli eserlerinden biri olan “Netâyicü’l-vukūât“ adlı kitabı kaleme almıştır.

14.

Yukarıdaki ifadenin okunuşu ve transkripsiyon kurallarına göre yazılışı aşağıdakilerden hangisidir?

A) Serdar sefer-i encam
B) Muzaffer serdâr
C) El-muzaffer dâimâ
D) Serdar-ı zafer-encâm
E) Encâmi zafer olan serdâr

Cevap : D) Serdar-ı zafer-encâm

Açıklama :

15. Aşağıdaki mezid masdarlardan hangisi tef’îl veznindedir?

A) İslâm
B) İhtimâm
C) Terakki
D) Muhasara
E) Tedbir

Cevap : E) Tedbir

Açıklama : “Tedbir“ kelimesi tef‘îl vezninde olup, “bir şeyi önceden planlamak, düşünüp taşınmak“ anlamına gelir.

16. Mübâşeret kelimesinin anlamı aşağıdakilerden hangisidir?

A) Tebşîr
B) Mübâşir
C) Beşer olma
D) Bir işe başlama, girişme
E) Beşîr Ağa

Cevap : D) Bir işe başlama, girişme

Açıklama : “Mübâşeret“ kelimesi Osmanlı Türkçesi’nde “bir işe girişmek, başlamak“ anlamına gelmektedir.

17.

Yukarıdaki ibarenin okunuşu aşağıdakilerden hangisidir?

A) sene 4101
B) 1104 senesi
C) sene 1014
D) sene 1104
E) 1013 senesi

Cevap : C) sene 1014

Açıklama :

18.

Yukarıdaki ifadenin okunuşu ve transkripsiyon kurallarına göre yazılışı aşağıdakilerden hangisidir?

A) Sultan Ahmed
B) Sultan Ahmed olan
C) Sultân Ahmed-i evvel
D) İlk Sultan Ahmed
E) Saltanat ve I. Ahmed

Cevap : C) Sultân Ahmed-i evvel

Açıklama : “Sultân Ahmed-i evvel“ ifadesi, Osmanlı padişahı I. Ahmed’e işaret etmektedir.

19.

Yukarıdaki  kelimenin anlamı aşağıdakilerden hangisidir?

A) Meşveret ehli
B) Meclis-i şûrâ
C) Danışmak
D) Müsteşâr
E) Müşâvere ehli

Cevap : C) Danışmak

Açıklama :

20. “Bu re’ye kāil olmamak“ ifadesinin anlamı aşağıdakilerden hangisidir?

A) Buraya gelmemek
B) Burada kalmamak
C) Bursa’ya girmek
D) Burayı kayda geçirmek
E) Bu görüşe katılmamak

Cevap : E) Bu görüşe katılmamak

Açıklama : “Re’ye kāil olmamak“ Osmanlıca’da “bu görüşü kabul etmemek, onaylamamak“ anlamına gelir.