Erken Çocukluk Döneminde Yabancı Dil Eğitimi 2024-2025 Vize Soruları

Erken çocukluk dönemi, dil edinimi açısından en verimli dönemlerden biridir. Bu yaşlarda çocukların beyinleri dili öğrenmeye biyolojik olarak en uygun haldedir. Bu durum, “kritik dönem” veya “hassas dönem” olarak bilinir. Bu dönemde çocuklar çevreden gelen dilsel uyarıları hızla işleyebilir, kelime dağarcığını genişletebilir ve telaffuz gibi karmaşık dil becerilerini doğal biçimde edinebilir.

Dil Edinimi ve Girdi Temelli Yaklaşım

Stephen Krashen’in ortaya koyduğu Girdi Hipotezi, çocukların yabancı dili kendi mevcut seviyelerinden bir adım ileri (i+1) düzeyde sunulan içerikler aracılığıyla öğrenebileceğini savunur. Bu içeriklerin anlaşılabilir ve bağlamsal olması gerekir. Dil ediniminde sadece yazılı ya da sözel metinler değil, aynı zamanda jest, mimik, görsel materyaller ve etkileşimsel unsurlar da önemlidir.

Kritik dönemde çocukların kelime öğrenimi hızlı bir artış gösterir. Özellikle iki yaş civarında, kelime hazinesinde ani bir sıçrama (vocabulary spurt) gözlemlenir. Bu dönemde sağlanan işitsel, görsel ve dokunsal girdiler, dil gelişimini daha da destekler. Örneğin, şarkılar ve hikâyeler işitsel, resimler ve posterler görsel, oyuncaklar ya da kuklalar ise dokunsal girdiye örnektir.

Kelime Öğretimi ve Etkili Stratejiler

Yabancı dil öğretiminde kelimeleri ezberletmek yerine onları anlamlı bağlamlarda sunmak daha etkilidir. Kelimelerin formu, anlamı, sözdizimsel işlevi ve diğer kelimelerle olan ilişkileri birlikte ele alınmalıdır. Öğrencilerin kelimeleri kullanarak konuşmaları, oyunlarla pekiştirmeleri ve kendi ifadelerinde yer vermeleri öğrenmeyi kalıcı hale getirir.

Yabancı dil öğretiminde çocukların öğrenme sürecine aktif katılımı, fiziksel hareket ve oyunla desteklenmelidir. Tüm Fiziksel Tepki Yöntemi (TPR) bu noktada öne çıkar. Bu yöntemde çocuklara sözel komutlar verilir ve çocuklardan fiziksel hareketle yanıt vermeleri beklenir. Bu sayede dinleme ve anlama becerileri gelişir, öğrenme süreci eğlenceli hale gelir.

Yazma Süreci: Aşamalar ve Hazırlık

Yazma öğretimi, yeni bir dil öğrenen çocuklar için karmaşık bir beceridir. Bu nedenle yazmaya başlamadan önce çocukların bilişsel, motor ve dilsel gelişimleri değerlendirilmelidir. Yazma süreci çeşitli aşamalardan oluşur:

• Ön-yazma: Öğrenciler fikirlerini toplamaya hazırlanır.

• Yazma: İlk metin ortaya çıkar.

• Düzenleme/düzeltme: Yazılan metin içerik ve biçim açısından gözden geçirilir.

• Gözden geçirme: Geliştirme sürecidir.

• Yayınlama: Yazının paylaşılması aşamasıdır.

Bu süreçlerin her biri çocuklara uygun şekilde yapılandırıldığında, yazma becerisi adım adım gelişir.

Dil Ediniminde Kuramsal Yaklaşımlar

Dil edinimi yalnızca bilişsel süreçlerle açıklanamaz; aynı zamanda sosyal etkileşimlerle de şekillenir. Vygotsky’nin sosyokültürel kuramı, çocukların oyun sırasında kendi kendine konuşmalarını “özel konuşma” olarak tanımlar. Bu konuşmalar, çocuğun düşünceyi yapılandırmasına ve görevleri yönlendirmesine yardımcı olur.

Ayrıca, pedagojik odak kavramı, öğretmen tarafından yönlendirilen ve belirli dil öğelerinin açıkça işlendiği etkinlikleri ifade eder. Bu etkinliklerde çocuklara sadece dili kullanma değil, aynı zamanda dilin kurallarını fark etme şansı da verilir.

Çift Dillilik ve Dilsel Gelişim

Çift dillilik, bireyin iki dili de ana dili gibi akıcı ve doğru bir şekilde kullanabilmesini ifade eder. Bu becerinin gelişimi, çocuklukta uygun çevre ve destekle oldukça mümkündür. Özellikle çevresel girdinin çeşitliliği, bu süreci doğrudan etkiler.

Bazı çocuklar farklı sesleri ayırt etmekte zorlanabilir. Bu gibi durumlarda “elini kaldır” gibi etkinliklerle ses ayrımı becerileri desteklenebilir. Örneğin, öğretmen benzer sesleri içeren kelimeleri söyler ve çocuklardan yalnızca belirli sesi duyduklarında el kaldırmaları istenir. Bu tarz alıştırmalar hem dinlemeyi hem de fonolojik farkındalığı geliştirir.

1- Kelime öğretiminin arka planıyla ilgili aşağıdakilerden hangisi yanlıştır?

A) Öğrencilere kelimeleri gerçekten kullanma fırsatı tanınmalıdır.
B) Oyun yolu ile veya kelimeleri içeren karmaşık sorulara cevap vererek kelimeleri kullanma fırsatı vermek öğrenci için faydalı olabilir.
C) Öğrencilerin kelimelerin okuma ve yazma bağlamında nasıl çalıştıklarını anlamaları sağlanmalıdır.
D) Çok sayıda bağlam dışı kelimeler öğrenciye her gün tekrar tekrar yazdırılmalıdır.
E) Öğretmenler öğrencilerin özerk çalışma saatlerinde de anlamları kavrayabilmeleri için stratejiler öğretmelidir.

Cevap : D) Çok sayıda bağlam dışı kelimeler öğrenciye her gün tekrar tekrar yazdırılmalıdır.

Açıklama : Bağlam dışı ezberleme kalıcı öğrenmeyi desteklemez; anlamlı bağlamda kelime öğretimi tercih edilmelidir.

2- I. Dilsel ögeleri fark etme
II. Kısa süreli hafızaya ekleme
III. Algılama
IV. Eski dilsel özellikleri yok sayma
Ellis (1991)’e göre yukarıdakilerden hangisi veya hangileri ikinci dil ediniminin aşamalarındandır?

A) I, II ve III
B) II ve III
C) I ve II
D) Yalnız IV
E) III ve IV

Cevap : A) I, II ve III

Açıklama : Ellis, ikinci dil ediniminde algı, farkındalık ve hafıza süreçlerinin önemine vurgu yapmıştır.

3- Aşağıdakilerden hangisi çocukların dil edinimiyle ilgili yanlış bir ifadedir?

A) Çocuklar doğumlarından iki sene sonra rahat bir şekilde cümle kurarak iletişim sağlayabilirler.
B) Çocuklar ilk iki senede kendilerini sadece bir – iki kelimelik sesler ile ifade etmeye çalışırlar.
C) Çocukların içinde bulunduğu çevre dil edinimlerinde önemli bir rol oynar.
D) Çocuklar yaş aldıkça dilin farklı yönlerini ve işlevlerini keşfederler.
E) Bebekler, anne karnında ve doğdukları ilk zamanlarda maruz kaldıkları seslere ve ses dizimine uyum sağlarlar.

Cevap : A) Çocuklar doğumlarından iki sene sonra rahat bir şekilde cümle kurarak iletişim sağlayabilirler.

Açıklama : Bu ifade abartılıdır; çocuklar iki yaşında cümle kurmaya başlasa da akıcı cümle kurma süreci daha uzun zaman alır.

4- Laufer (1991), bir kelimeyi bilmenin gerçekten ne anlama geldiğini saptamak için yaptığı çalışma sonucunda beş farklı kategori elde etmiştir.
Aşağıdakilerden hangisi Laufer’in kategorilerinden biri değildir?

A) Form
B) İsimler
C) Sözcüksel ilişki
D) Sözdizimsel davranış
E) Anlam

Cevap : B) İsimler

Açıklama : Laufer’in kategorileri arasında ‘isimler’ yoktur; diğer seçenekler kelime bilgisinin boyutlarını oluşturur.

5- Herhangi bir zamanda ortaya çıkarılan öğrenme etkinliği olarak tanımlanır. Aynı zamanda dil öğretimi olarak da adlandırılır. Çoğu derste öğretmen tarafından sunulur.
Yukarıdaki tanıma uygun kavram aşağıdakilerden hangisidir?

A) Pedagojik odak
B) Pedagoji
C) Etkileşim
D) Dil edinimi
E) Anlaşılabilir girdi

Cevap : A) Pedagojik odak

Açıklama : Pedagojik odak, öğrenme sürecinde özellikle öğretmenin yönlendirdiği etkinlikler için kullanılır.

6- Çift dillilik, aşağıdakilerden hangisini ifade eder?

A) İki dilden birinin konuşulduğu konuma taşınmak
B) İki dili de yeterli düzeyde bilmek
C) Bir dilde yüksek düzeyde uzmanlık
D) İki dili de ana dil konuşmacısı kadar iyi bilmek
E) İki dilde de temel düzeyde konuşma yeteneği

Cevap : D) İki dili de ana dil konuşmacısı kadar iyi bilmek

Açıklama :

7- Öğrenciler (öğretmenlerinin, ailelerinin veya sınıf arkadaşlarının yardımıyla) içerik hatası veya dilbilgisi ve yazım hatası olmadığından emin olmak için çalışmalarını okurlar.
Yukarıda açıklanan yazma süreci aşağıdakilerden hangisidir?

A) Yazma
B) Düzenleme/düzeltme
C) Revizyon/Gözden geçirme
D) Yayınlama
E) Ön-yazma

Cevap : B) Düzenleme/düzeltme

Açıklama : Bu süreçte yazılı metin içerik ve biçim açısından incelenir ve hatalar düzeltilir.

8- Bu önemli adımda, çocuklara düşüncelerini ve fikirlerini yazmaya ve toplamaya hazırlanma fırsatı verilir. Düzgün yapılırsa, tereddüt etmeden veya endişelenmeden çocukları yazmaya hazır getirebilir.
Yukarıda açıklanan yazma süreci aşağıdakilerden hangisidir?

A) Yayınlama
B) Düzenleme/düzeltme
C) Ön-yazma
D) Revizyon/Gözden geçirme
E) Yazma

Cevap : C) Ön-yazma

Açıklama : Ön-yazma aşamasında öğrenciler yazmaya zihinsel ve duygusal olarak hazırlanır.

9- Aşağıdakilerden hangisi Tüm Fiziksel Tepki Yöntemi (TPR)’ın özelliklerinden değildir?

A) Zaman zaman konuşma dilinin de kullanıldığı sözel etkinlikler kullanılabilir.
B) Fiziksel aktivite ile çocuklar eğitmenin söylediklerini yaparlar.
C) Çocuklar TPR aktiviteleri sırasında vücutlarını hareket ettiremezler sadece sözel olarak yanıt verirler.
D) Çocukların isteneni yapıp yapmamasına göre dinlemenin gerçekleşip gerçekleşmediği gözlemlenir.
E) Çocuklara sözel komutlar verilir.

Cevap : C) Çocuklar TPR aktiviteleri sırasında vücutlarını hareket ettiremezler sadece sözel olarak yanıt verirler.

Açıklama : TPR yönteminde fiziksel hareket esastır; sadece sözel yanıt verilmesi yönteme aykırıdır.

10- Çocukların dinlediklerini ve farklı sesleri birbirinden ayırt edip etmediklerini ölçmek için kullanılabilecek bir etkinliktir. Telaffuzları birbirine benzer kelimeler verip öğrencini ayırt etmesi istenebilir.
Yukarıda açıklaması verilen aktivite aşağıdakilerden hangisidir?

A) Elinizi kaldırın etkinliği
B) Hikayeleri canlandırma
C) Tanıma egzersizi
D) Dinle-yap
E) Dinle-boya

Cevap : A) Elinizi kaldırın etkinliği

Açıklama :

11- Ses Okuma Bilgisi yaklaşımı kimler için özellikle tavsiye edilmez?

A) Latin alfabesini önceden bilmeyen çocuklar
B) Yabancı dilde okuma becerisini geliştirmeye çalışan çocuklar
C) Yabancı dilde okuma sürecine başlamamış çocuklar
D) Ana dilinde okumayı Latin alfabesiyle öğrenmiş çocuklar
E) Kelimeler ve seslerle daha önce yazılı dilde etkileşimi olmamış çocuklar

Cevap : D) Ana dilinde okumayı Latin alfabesiyle öğrenmiş çocuklar

Açıklama :

12- Aşağıdakilerden hangisi kritik dönem hipotezini tanımlar?

A) Konuşmayı dil ediniminin sonucu olarak görür ve anlaşılabilir girdiler ile dili inşa edebileceğimizi öne sürer.
B) Ayarlanmış girdi, anlam tartışması, çıktı ve öğrenen hatalarına geri dönüt vermeyi kapsar.
C) Ayarlanmış girdi, çıktı ve anlamı anlaşmayı içeren bir durumdur.
D) Yeni dilbilgisel ya da sözcüksel etmenleri bir girdi içerisinde bilinç dışı bir şekilde öğrenin taşınan anlamı edinmesidir.
E) İnsanların biyolojik olarak dil öğrenmeye erken çocuklukta daha uygun oldukları ve daha başarılı oldukları fikridir.

Cevap : E) İnsanların biyolojik olarak dil öğrenmeye erken çocuklukta daha uygun oldukları ve daha başarılı oldukları fikridir.

Açıklama : Kritik dönem hipotezi, dil öğreniminin en verimli olduğu dönemin erken çocukluk dönemi olduğunu savunur.

13- “Gığıldama/babıldama” döneminde çocuk aşağıdakilerden hangisini gerçekleştirebilir?

A) En az 50 sözcüğü tanıyıp söyleyebilir.
B) İki-kelimelik ifadeleri kullanır.
C) Kısa cümleler kurabilir.
D) Tek-kelimelik ifadeleri kullanır.
E) Anlamsız ses öbekleriyle konuşur.

Cevap : E) Anlamsız ses öbekleriyle konuşur

Açıklama : Gığıldama ya da babıldama dönemi, sözcük öncesi anlamsız seslerin üretildiği dönemdir.

14- Girdi Hipotezine göre, dil ediniminin tamamlanabilmesi için öğrenen bireylerin alması gereken bilgi türü aşağıdakilerden hangisidir?

A) i+2
B) i
C) i+1
D) i/2
E) i-1

Cevap : C) i+1

Açıklama : Krashen’in Girdi Hipotezine göre birey, mevcut düzeyinden bir adım yukarıdaki girdilere maruz kalmalıdır (i+1).

15- Erken yaştaki çocuklara yabancı dil eğitimi sunarken dil eğitimi verenler üç farklı kanalı tercih ederler. Şarkılar, şiirler, çevre sesleri gibi girdiler ….. kanaldandır. Bir materyalin resmini, çizimini, fotoğrafını veya posterini gördüğünde …..; gerçek hayatta elle hissedebileceği objeler, oyuncaklar, kuklalar ise ….. kanallardandır.
Yukarıdaki cümlede boş bırakılan yerlere sırasıyla aşağıdakilerden hangileri getirilmelidir?

A) dokunsal-görsel-işitsel
B) işitsel-görsel-dokunsal
C) dokunsal-işitsel-görsel
D) görsel-dokunsal-işitsel
E) işitsel-dokunsal-görsel

Cevap : B) işitsel-görsel-dokunsal

Açıklama : Şarkı ve ses temelli girdiler işitsel, görseller görsel, dokunarak öğrenmeye olanak tanıyan materyaller dokunsal kanala örnektir.

16- Yazma öğretimi ile ilgili aşağıdakilerden hangisi yanlıştır?

A) Öğrencinin fikirlerini aktarmak ve cümleler kurabilmek için yeterli bilişsel becerilere sahip olup olmadığını belirlemek gerekir.
B) Yazmaya başlamadan önce öğrencinin ince motor ve fiziksel becerilerinin gelişip gelişmediğini belirlemek gerekir.
C) Öğrencilere yazmanın adımlarının büyüklüğü ve karmaşıklığı tanımlanmalıdır.
D) Yazma, yeni bir dil öğrenirken ilk basamakta odaklanılması gereken çok da karmaşık olmayan bir beceridir.
E) Yazma becerisini edinmek bir süreçtir.

Cevap : D) Yazma, yeni bir dil öğrenirken ilk basamakta odaklanılması gereken çok da karmaşık olmayan bir beceridir.

Açıklama : Yazma becerisi oldukça karmaşık bir süreçtir; yeni bir dil öğreniminde ilk aşamalarda değil, yapılandıkça odaklanılmalıdır.

17- Sosyokültürel teoriye göre çocukların genellikle oyun oynarken, görevlerini yerine getirirken kendi kendine konuşmasına verilen ad aşağıdakilerden hangisidir?

A) Çocuk konuşması
B) Sessiz konuşma
C) Sosyal konuşma
D) İçkonuşma
E) Özel konuşma

Cevap : E) Özel konuşma

Açıklama : Vygotsky’nin sosyokültürel kuramına göre çocukların kendi kendine konuşması özel konuşma olarak tanımlanır.

18- Bu modelde çocuklar bir yazma projesinde birlikte çalışabilirler. Bir dil deneyimi yaklaşım öyküsü yaparak bu modeli etkileşimli bir şekilde gerçekleştirebilirler. Cümle tamamlama yapıp daha sonra öğrenciler yazdıklarını resmedebilirler.
Yukarıda açıklanan yazma modeli aşağıdakilerden hangisidir?

A) Konuşma ve yazma kutusu
B) Yazma köşeleri
C) Grupla yazma
D) Toplantı biçiminde yazma
E) Akıcı yazma

Cevap : C) Grupla yazma

Açıklama : Grupla yazma modeli, çocukların ortak bir yazma etkinliğine katılarak iş birliği içinde yazı üretmelerine olanak tanır.

19- İki ya da üç yaşlarında kelime dağarcığında yükselişe geçen bir gelişim dönemi ya da bir “ani yükseliş” olduğu gösterilmiştir. Bu anlayışa göre kelime öğrenmek için ideal bir zaman çerçevemiz olduğu görüşü vardır.
Aşağıdakilerden hangisi dil bakımından zengin bir ortamda dil edinmek için ideal bir zaman penceresi olduğunu iddia eder?

A) Okul dönemi
B) Kritik/Hassas dönem
C) Erken dil eğitimi dönemi
D) Çocukluk dönemi
E) Ergenlik dönemi

Cevap : B) Kritik/Hassas dönem

Açıklama : Kritik ya da hassas dönem, dil öğrenmenin en yoğun ve hızlı şekilde gerçekleştiği biyolojik pencereyi tanımlar.

20- Krashen (1982), “Biz dili şu anki dil yetimizin bir seviye üstündeki içerikleri anlayarak ediniriz. Bu da ancak bağlamın ve dil dışı bilginin yardımıyla yapılabilir.” olduğunu savunmuştur.
Krashen bu sözleriyle aşağıdakilerden hangisini anlatmaktadır?

A) Maruz kalma
B) Sonuç hipotezi
C) Etkileşim hipotezi
D) Çıktı hipotezi
E) Girdi hipotezi

Cevap : E) Girdi hipotezi

Açıklama : Krashen’e göre anlaşılabilir ve bağlamsal girdi dil ediniminin temelini oluşturur; bu teori ‘Girdi hipotezi’ olarak bilinir.

@lolonolo_com