Kamu Personel Yönetimi 2024-2025 Final Soruları

Kamu Personel Yönetiminin Kurumsal Yapısı

Türkiye’de kamu personel yönetimi çeşitli kurumlar tarafından yürütülür. Kamu personeli ile ilgili her çeşit istatistiki bilgileri toplamak, personel kayıtlarını merkezi olarak tutmak ve kurumlar arası veri koordinasyonunu sağlamak görevi Strateji ve Bütçe Başkanlığı’na aittir. Adlî ve idarî yargı hâkim ve savcılarının mesleğe kabul, atama, nakil, disiplin ve görevden uzaklaştırma gibi işlemlerini yapma görevi ise Hakimler ve Savcılar Kurulu’na aittir.

Memurların Hakları ve Yükümlülükleri

Devlet memurlarının uyması gereken çeşitli hak ve yükümlülükler bulunmaktadır.

• Yükümlülükler: Memurların uymaları gereken yükümlülüklerden biri, belirli aralıklarla mal bildiriminde bulunmaktır. Hediye alma, siyasi faaliyette bulunma ve izinsiz basına demeç verme gibi eylemler ise yasaklanmıştır.
• Sendikal Haklar: Kamu görevlileri sendikalarına üye olma hakkı bazı meslek grupları için kısıtlanmıştır. Mülki idare amirleri, emniyet hizmetleri sınıfı mensupları, yüksek yargı organlarının başkan ve üyeleri ile Milli İstihbarat Teşkilatı mensuplarının sendikaya üye olma hakkı yoktur. Ancak fakülte dekanları ile yüksek okulların müdürleri gibi yöneticilerin sendika üyesi olma hakkı vardır.
• Toplu Sözleşme Hakkı: Memurlar ve diğer kamu görevlilerinin toplu sözleşme hakkı, anayasal olarak 2010 yılında yapılan değişiklikle kabul edilmiştir.

Disiplin Hukuku ve Soruşturma Usulleri

Memurların görevleriyle ilgili suç ve disiplin süreçleri özel kanunlarla düzenlenmiştir.

• Disiplin Hukuku: Memurlar ve diğer kamu görevlilerine savunma hakkı tanınmadıkça disiplin cezası verilemez. Savunmasını verilen sürede yapmayan memur, bu hakkından vazgeçmiş sayılır. Bir memurun, disiplin cezası aldığı bir fiili veya hali sonradan tekrarlamasına tekerrür denir. Memurlar hakkında aynı fiil nedeniyle hem ceza kovuşturması hem de disiplin soruşturması yapılabilir. Açıklanması yasaklanan bilgileri açıklamak, kademe ilerlemesinin durdurulması cezasını gerektirir. Geçmiş hizmetleri olumlu olan ve ödül alan memurlar için verilecek cezalarda bir derece hafif olanın uygulanması bir zorunluluk değil, bir takdir yetkisidir.
• Soruşturma İzni (4483 Sayılı Kanun): Memurlar ve diğer kamu görevlilerinin görevleri sebebiyle işledikleri iddia edilen suçlardan dolayı yargılanabilmeleri için izin vermeye yetkili merciler arasında Cumhurbaşkanı, İçişleri Bakanı, vali ve kaymakam bulunur; daire başkanı bu yetkili mercilerden değildir. Valiler tarafından verilen soruşturma izni kararına karşı ilgili kamu görevlisi Bölge İdare Mahkemesi’ne itiraz edebilir.
• Doğrudan Soruşturma: Cumhuriyet savcıları; işkence ve eziyet suçları, ağır cezayı gerektiren suçüstü hali ve seçim suçları gibi durumlarda, memurlar hakkında izin almadan doğrudan ceza soruşturması başlatabilirler.

Memuriyet Statüsü ve Görevin Sona Ermesi

Memuriyet, belirli durumlarda sona erer veya statüde değişiklikler olur.

• Görevden Uzaklaştırma: Bu durum memuriyeti sona erdirmez, geçici bir önlemdir. Bir ceza kovuşturmasından kaynaklanan görevden uzaklaştırma durumunda, yetkili amir ilgilinin durumunu her 2 ayda bir inceleyerek karar vermek zorundadır.
• Memuriyetin Sona Ermesi: Çekilmiş sayılma ve re’sen emeklilik gibi durumlar memurluğu sona erdirir. Kadro açığı ise memuriyetin sona ermesiyle ilgili bir durum değildir.
• Aylıksız İzin: Memurlara verilebilecek aylıksız refakat izni en fazla 18 ay olabilir.
• İstifa ve Göreve Dönüş: TBMM seçimlerinde aday olmak için istifa eden kamu görevlilerinden hakimler, savcılar, subaylar ve astsubayların eski görevlerine dönmelerine sınırlama getirilmişken, kaymakamlar için böyle bir sınırlama yoktur. Devir ve teslim yükümlülüğüne uymadan görevini bırakan memurların tekrar memuriyete dönebilmesi için 3 yıl bekleme süresi uygulanır.

Özel Personel Rejimleri ve Emeklilik

Bazı kamu görevlileri özel statü ve kurallara tabidir.

• Atama: Valilerin görev süresi, atama usulü gereği Cumhurbaşkanının görev süresi ile sınırlıdır.
• Emeklilik: Milli İstihbarat Teşkilatı mensupları, öğretim üyeleri, askeri personel ve emniyet hizmetleri sınıfı mensupları için özel emeklilik yaşı öngörülmüştür. Ancak öğretmenler için genel emeklilik yaşı kuralları geçerlidir. Türkiye’de hem kadınlar hem de erkekler için emeklilik yaşı 01.01.2048 tarihinden itibaren 65 olacaktır.
• Emekli Aylığının Kesilmemesi: Emekli olduktan sonra tekrar kamu sektöründe çalışmaları durumunda Cumhurbaşkanı, bakanlar, milletvekili seçilenler ve mühendisler gibi kişilerin emekli aylıkları kesilmez.

Güvenlik Soruşturması ve Diğer Uygulamalar

7 Nisan 2021 tarihli Güvenlik Soruşturması ve Arşiv Araştırması Kanununa göre, kamu kurum ve kuruluşlarında çalışacak öğretmenler, ceza infaz kurumları ve tutukevlerinde çalışacak personel ile üst kademe kamu yöneticileri hakkında hem güvenlik soruşturması hem de arşiv araştırmasının birlikte yapılması zorunludur.

1- TBMM seçimlerinde aday olmak için istifa eden kamu görevlilerilerinin eski görevlerine dönmek istemeleri ile ilgili olarak, aşağıdakilerden hangisine bir sınırlama getirilmemiştir?

A) Hakimler
B) Kaymakamlar
C) Savcılar
D) Subaylar
E) Astsubaylar

Cevap : B) Kaymakamlar

Açıklama :

2- Memurlara verilebilecek aylıksız refakat izni en fazla kaç ay olabilir?

A) 3 aya kadar
B) 6 aya kadar
C) 24 aya kadar
D) 18 aya kadar
E) 12 aya kadar

Cevap : D) 18 aya kadar

Açıklama :

3- Kamu personeli ile ilgili her çeşit istatistiki bilgileri toplamak, personel kayıtlarını merkezi olarak tutmak, kurumlar arası veri paylaşımı ve değişimi için gerekli teknik koordinasyonu sağlamak görevi aşağıdakilerden hangisine aittir?

A) Personel ve Prensipler Genel Müdürlüğü
B) Çalışma Genel Müdürlüğü
C) İnsan Kaynakları Ofisi
D) Devlet Personel Başkanlığı
E) Strateji ve Bütçe Başkanlığı

Cevap : E) Strateji ve Bütçe Başkanlığı

Açıklama :

4- Aşağıdakilerden hangisi, memurların uymaları gereken yükümlülüklerden biridir?

A) Hediye alma
B) Siyasi faaliyet
C) Basına demeç verme
D) Kamu hizmetlerini aksatmak
E) Mal bildirimi

Cevap : E) Mal bildirimi

Açıklama : Memurların uymaları gereken temel yükümlülüklerden biri, belirli aralıklarla mal varlıklarını bildirmeleri (mal bildirimi) zorunluluğudur. Hediye alma, siyasi faaliyet ve basına demeç verme yasakları vardır, kamu hizmetlerini aksatmak ise bir disiplin suçudur.

5- Görevden uzaklaştırma; bir ceza kovuşturmasından kaynaklanırsa, yetkili amir ilgilinin durumunu her….. ayda bir inceleyerek görevine dönüp dönmemesi hakkında bir karar vermek zorundadır.
Yukarıdaki cümlede boş bırakılan yere aşağıdakilerden hangisi gelmelidir?

A) 5
B) 1
C) 2
D) 4
E) 3

Cevap : C) 2

Açıklama : Görevden uzaklaştırma durumunda, eğer ceza kovuşturmasından kaynaklanıyorsa, yetkili amir ilgilinin durumunu her “2” ayda bir inceleyerek görevine dönüp dönmemesi hakkında bir karar vermek zorundadır.

6- Devir ve teslim ile yükümlü olan memurların bu yükümlülüklerine uymadan görevlerini bırakmaları durumunda, tekrar memuriyete dönebilmeleri için uygulanan bekleme süresi aşağıdakilerden hangisidir?

A) 18 ay
B) 24 ay
C) 1 yıl
D) 3 yıl
E) 6 ay

Cevap : D) 3 yıl

Açıklama :

7- Aşağıdakilerden hangisi için özel emeklilik yaşı öngörülmemiştir?

A) Milli İstihbarat Teşkilatı mensupları
B) Öğretim üyeleri
C) Askeri personel
D) Öğretmenler
E) Emniyet hizmetleri sınıfı mensupları

Cevap : D) Öğretmenler

Açıklama : Milli İstihbarat Teşkilatı mensupları, öğretim üyeleri, askeri personel ve emniyet hizmetleri sınıfı mensupları gibi belirli meslek grupları için özel emeklilik yaşı öngörülmüştür. Ancak “öğretmenler” için genel emeklilik yaşı kuralları geçerlidir, özel bir emeklilik yaşı öngörülmemiştir.

8- Aşağıdakilerden hangisi, adlí ve idarî yargı hâkim ve savcılarını mesleğe kabul etme, atama ve nakletme, meslekte kalmaları uygun görülmeyenler hakkında karar verme, disiplin cezası verme, görevden uzaklaştırma işlemlerini yapmakla görevlidir?

A) İçişleri Bakanı
B) Anayasa Mahkemesi
C) Cumhurbaşkanı
D) Adalet Bakanı
E) Hakimler ve Savcılar Kurulu

Cevap : E) Hakimler ve Savcılar Kurulu

Açıklama : Adli ve idari yargı hâkim ve savcılarını mesleğe kabul etme, atama, nakletme, meslekte kalmaları uygun görülmeyenler hakkında karar verme, disiplin cezası verme ve görevden uzaklaştırma işlemlerini yapmakla görevli kurum “Hakimler ve Savcılar Kurulu”dur.

9- Aşağıdakilerden hangilerinin kamu görevlileri sendikalarına üye olma hakkı vardır?

A) Mülki idare amirleri
B) Emniyet hizmetleri sınıfı mensupları
C) Fakülte dekanları ile yüksek okulların müdürleri
D) Yüksek yargı organlarının başkan ve üyeleri
E) Milli İstihbarat Teşkilatı mensupları

Cevap : C) Fakülte dekanları ile yüksek okulların müdürleri

Kamu görevlileri sendikalarına üye olma hakkı, mülki idare amirleri, emniyet hizmetleri sınıfı mensupları, yüksek yargı organlarının başkan ve üyeleri ile Milli İstihbarat Teşkilatı mensupları gibi belirli meslek gruplarına sınırlama getirilmiştir. Ancak “fakülte dekanları ile yüksek okulların müdürleri” gibi eğitim kademesindeki yöneticilerin sendikalara üye olma hakkı vardır.

10- Memurlar ve diğer kamu görevlilerinin toplu sözleşme hakkı kaç yılında kabul edilmiştir?

A) 2011
B) 2016
C) 1982
D) 1995
E) 2010

Cevap : ) 2010

Açıklama :

11- I. Cumhurbaşkanı
II. Bakanlar
III. Milletvekili seçilenler
IV. Belediye başkanları
V. Mühendisler
Yukarıdakilerden hangilerinin, emekli olduktan sonra tekrar kamu sektöründe çalışmaları durumunda emekli aylıkları kesilmez?

A) I, II ve V
B) III ve V
C) I, II ve IV
D) I, II, III ve V
E) II, III ve IV

Cevap : D) I, II, III ve V

Açıklama :

12- I. Disiplin suçları
II. İşkence ve eziyet suçları
III. Ağır cezayı gerektiren suçüstü hali
IV. Seçim suçları
Cumhuriyet savcıları, yukarıdaki suçlardan hangisini ya da hangilerini işlediği iddia edilen memurlar ve diğer kamu görevlileri hakkında izin almadan ceza soruşturma başlatabilirler?

A) I ve IV
B) II, III ve IV
C) Yalnız I
D) I, III ve IV
E) Yalnız II

Cevap : B) II, III ve IV

Açıklama : Cumhuriyet savcıları, işkence ve eziyet suçları (II), ağır cezayı gerektiren suçüstü hali (III) ve seçim suçları (IV) gibi durumlarda, memurlar ve diğer kamu görevlileri hakkında izin almadan ceza soruşturması başlatabilirler. Disiplin suçları için ise izin alınması gerekir.

13- Türkiye’de hangi tarihten itibaren hem kadınlar hem de erkekler için emeklilik yaşı 65 olacaktır?

A) 01.01.2048 tarihinden itibaren
B) 01.01.2026 tarihinden itibaren
C) 01.01.2030 tarihinden itibaren
D) 01.01.2100 tarihinden itibaren
E) 01.01.2035 tarihinden itibaren

Cevap : A) 01.01.2048 tarihinden itibaren

Açıklama : Türkiye’de hem kadınlar hem de erkekler için emeklilik yaşının 65 olacağı tarih 01.01.2048’dir.

14- I. Kamu kurum ve kuruluşlarında çalışacak öğretmenler
II. Ceza infaz kurumları ve tutukevlerinde çalışacak personel
III. Üst kademe kamu yöneticileri
IV. Memurlar ve sözleşmeli personel
7 Nisan 2021 tarih ve 7315 sayılı Güvenlik Soruşturması ve Arşiv Araştırması Kanununa göre, yukarıdakilerden hangisi ya da hangileri hakkında, hem güvenlik soruşturması hem de arşiv araştırmasının birlikte yapılması zorunludur?

A) I, II ve IV
B) I, II ve III
C) Yalnız IV
D) Yalnız I
E) I, III ve IV

Cevap : B) I, II ve III

Açıklama : 7 Nisan 2021 tarih ve 7315 sayılı Güvenlik Soruşturması ve Arşiv Araştırması Kanununa göre, kamu kurum ve kuruluşlarında çalışacak öğretmenler (I), ceza infaz kurumları ve tutukevlerinde çalışacak personel (II) ile üst kademe kamu yöneticileri (III) hakkında hem güvenlik soruşturması hem de arşiv araştırmasının birlikte yapılması zorunludur. Memurlar ve sözleşmeli personel genel kapsamdadır, ancak belirli durumlarda özel durumları vardır.

15- 4483 sayılı Kanuna göre, valiler tarafından verilen soruşturma izni işlemine karşı, ilgili kamu görevlisi aşağıdaki yargı mercilerinden hangisine itiraz başvurusunda bulunabilir?

A) Anayasa Mahkemesi
B) Bölge İdare Mahkemesi
C) Danıştay
D) İdare Mahkemesi
E) Yargıtay

Cevap : B) Bölge İdare Mahkemesi

Açıklama :

16- Açıklanması yasaklanan bilgileri açıklamak, memurlara hangi disiplin cezası verilmesini gerektirir?

A) Kademe ilerlemesinin durdurulması
B) Uyarma
C) Devlet memurluğundan çıkarma
D) Aylıktan kesme
E) Kınama

Cevap : A) Kademe ilerlemesinin durdurulması

Açıklama :

17- 4483 sayılı Kanuna göre, aşağıdakilerden hangisi, memurlar ve diğer kamu görevlileri hakkında, görevleri sebebiyle işledikleri iddia edilen suçlardan dolayı yargılanabilmeleri için izin vermeye yetkili mercilerden değildir?

A) Daire başkanı
B) Kaymakam
C) Cumhurbaşkanı
D) Vali
E) İçişleri Bakanı

Cevap : A) Daire başkanı

Açıklama :

18- I. Kadro açığı
II. Çekilmiş sayılma
III. Görevden uzaklaştırma
IV. Re’sen emeklilik
Yukarıdakilerden hangileri memurluğu sona erdiren durumlardan değildir?

A) I ve III
B) I ve IV
C) II ve IV
D) II, III ve IV
E) I, II ve III

Cevap : A) I ve III

Açıklama : Memurluğu sona erdiren durumlar arasında çekilmiş sayılma, görevden uzaklaştırma ve re’sen emeklilik yer alır. “Kadro açığı” ve “görevden uzaklaştırma” ise memurluğu sona erdiren durumlar değildir; kadro açığı işe alım sürecinde bir durumken, görevden uzaklaştırma geçici bir önlemdir.

19- Aşağıdakilerden hangisinin görev süresi, Cumhurbaşkanının görev süresi ile sırlıdır?

A) Kaymakamlar
B) İl Emniyet Müdürleri
C) Valiler
D) İl Müftüleri
E) Bakanlık İl Müdürleri

Cevap : C) Valiler

Açıklama : Valilerin görev süresi, genellikle Cumhurbaşkanının görev süresi ile paraleldir, yani Cumhurbaşkanı’nın atamasıyla göreve gelirler ve onun görev süresiyle ilişkili olarak değişebilir.

20- Disiplin hukukuna ilişkin olarak aşağıda verilenlerden hangisi yanlıştır?

A) Memurun, geçirdiği bir disiplin soruşturmasında, disiplin cezası almasına yol açan bir fiil veya hali, sonradan tekrarlamasına tekerrür denir
B) Yedi günden az olmamak üzere verilen sürede veya belirtilen bir tarihte savunmasını yapmayan memur, savunma hakkından vazgeçmiş sayılır
C) Geçmiş hizmetleri olumlu olan ve ödül veya başarı belgesi alan memurlar için verilecek cezalarda bir derece hafif olanın uygulanması bir zorunluluktur
D) Memurlar hakkında hem ceza kovuşturması hem de disiplin soruşturması yapılabilir
E) Memurlar ve diğer kamu görevlilerine savunma hakkı tanınmadıkça disiplin cezası verilemez

Cevap : C) Geçmiş hizmetleri olumlu olan ve ödül veya başarı belgesi alan memurlar için verilecek cezalarda bir derece hafif olanın uygulanması bir zorunluluktur

Açıklama :