LOLONOLO Ana Sayfa » blog » ata aöf » Ata Aöf Çocuk ve Drama 2024-2025 Vize Soruları
Ata Aöf Çocuk GelişimiAta Aöf Çocuk ve DramaAta-Aöf

Ata Aöf Çocuk ve Drama 2024-2025 Vize Soruları

Ata Aöf Çocuk ve Drama 2024-2025 Vize Soruları

 
LOLONOLO Ana Sayfa » blog » ata aöf » Ata Aöf Çocuk ve Drama 2024-2025 Vize Soruları

#1. Aşağıdakilerden hangisi zihinsel gelişim ve öğrenmede oyunun katkıları arasında yer alır?

Cevap : E) Mantık yürütmeyi öğrenir.
Açıklama : Oyunun çocuğun gelişimine katkıları fiziksel, duygusal, sosyal ve zihinsel (bilişsel) olarak kategorize edilebilir. A şıkkı dil gelişimine, B şıkkı fiziksel gelişime, C ve D şıkları ise duygusal/sosyal gelişime (duygusal düzenleme ve benlik saygısı) odaklanır. **”Mantık yürütmeyi öğrenir”** ifadesi ise doğrudan bilişsel süreçlerle ilgilidir. Oyun sırasında çocuk; problem çözme, neden-sonuç ilişkisi kurma, strateji geliştirme ve sembolik düşünme gibi zihinsel becerilerini aktif olarak kullanır ve geliştirir. Bu nedenle zihinsel gelişim kategorisindeki en net katkı mantık yürütmedir.

#2. Yaratıcı dramanın bileşenleri en fazla aşağıdakilerden hangisinin bileşenleriyle karıştırılmaktadır?

Cevap : B) Dramatik kurgu
Açıklama : Yaratıcı drama, eğitimde bir yöntem olarak kullanılırken tiyatro sanatından beslenir ancak tiyatro değildir. Yaratıcı dramanın bileşenleri (lider/eğitmen, katılımcı, mekân, konu ve süreç) ile tiyatronun veya dramatik eserin bileşenleri sıklıkla karıştırılır. Özellikle **”Dramatik Kurgu”**, bir tiyatro metninin veya oyunun yapı taşıdır (serim, düğüm, çözüm). Yaratıcı dramada ise süreç doğaçlamaya dayalıdır ve önceden yazılmış katı bir dramatik kurgu (senaryo) yoktur; kurgu süreç içinde katılımcılarla birlikte oluşturulur. Bu kavramsal yakınlık, en çok karıştırılan noktalardan biridir.

#3. Aşağıdakilerden hangisinin olmaması durumunda yaratıcı drama çalışmasından söz edilemez?

Cevap : A) Doğaçlama ya da rol alma teknikleri
Açıklama : Yaratıcı dramanın “olmazsa olmaz” (sine qua non) unsuru, **”Mış gibi yapma”** (make-believe) sürecidir. Bu süreç de ancak **doğaçlama (improvisation)** ve **rol oynama (role playing)** teknikleri ile hayata geçer. Bir etkinlikte eğitmen veya grup olabilir, ancak katılımcılar bir rolün içine girip doğaçlama yapmıyorlarsa, o etkinlik yaratıcı drama değil, basit bir oyun veya tartışma etkinliği olur. Dramanın özü, eylem ve canlandırmadır; sahne veya sınıf gibi fiziksel koşullar değişkenlik gösterebilir ancak doğaçlama teknikleri zorunludur.

#4. Erken dönemde çocukların bilişsel gelişimlerinin desteklenerek onların zihinsel süreçlerde gelişmelerini sağlamanın önemini hangi iki kuramcı savunmaktadır?

Cevap : D) Piaget – Vygotsky
Açıklama : Çocuk gelişimi ve eğitimi literatüründe **Bilişsel Gelişim** denince akla gelen iki temel isim **Jean Piaget** ve **Lev Vygotsky**’dir. Piaget, çocuğun zihinsel gelişimini biyolojik olgunlaşma ve çevreyle etkileşim sonucu kurulan şemalar (evreler) üzerinden açıklar. Vygotsky ise bilişsel gelişimin sosyal etkileşim, dil ve kültür aracılığıyla (Yakınsak Gelişim Alanı) gerçekleştiğini savunur. Her iki kuramcı da, oyun ve dramanın çocuğun sembolik düşünme ve zihinsel süreçlerini geliştirmedeki kritik rolünü vurgular. Freud ve Erikson daha çok psikososyal/duygusal gelişimle ilgilenir.

#5. Aşağıdakilerden hangisi yaratıcı dramanın belirgin özelliklerinden biri değildir?

Cevap : A) Yaratıcılığı desteklemesi
Açıklama : (Not: Sorunun seçenek kurgusunda veya kaynak metinde “Yaratıcılığı desteklemesi” şıkkı, bağlama göre “Yarışmacılığı desteklemesi” şeklinde bir çeldirici olarak düşünülmüş olabilir, zira yaratıcı drama doğası gereği yaratıcılığı destekler ancak **yarışmacı değildir**. Ancak mevcut PDF metninde A şıkkı “Yaratıcılığı desteklemesi” olarak yazılmış ve cevap anahtarında A olarak işaretlenmiştir. Akademik bağlamda bu tür sorularda genellikle dramanın “sonuç odaklı değil süreç odaklı olması” veya “yarışmacı olmaması” gibi özellikler vurgulanır. Kaynağa sadık kalarak cevap A verilmiştir, ancak mantıken dramanın en belirgin özelliği yaratıcılığı desteklemesidir. Bu bir basım hatası olabilir; doğrusu “Yarışmacılığı” olmalıdır çünkü drama rekabetçi değildir.) Yaratıcı drama; grup etkinliğidir, lider gerektirir, tiyatro tekniklerini kullanır ve herkes katılabilir.

Öğrenme Yönetim Sistemi Öğrenci Dostu LOLONOLO bol bol deneme sınavı yapmayı önerir.

#6. Altı yaş çocuklarıyla yapılan yaratıcı drama çalışmalarının ortalama süresi ne kadar olmalıdır?

Cevap : C) 30-40 dakika
Açıklama : Okul öncesi ve erken çocukluk döneminde (özellikle 5-6 yaş), çocukların dikkat süreleri ve fiziksel enerjilerini odaklama kapasiteleri sınırlıdır. Çok kısa süreler (10-15 dk) sürecin (ısınma-canlandırma-değerlendirme) tamamlanması için yetersiz kalırken, çok uzun süreler (1 saat üzeri) çocukların ilgisinin dağılmasına ve yorulmalarına neden olur. Pedagojik olarak 6 yaş grubu için ideal bir yaratıcı drama oturumu süresi, tüm aşamaların verimli işlenebilmesi için ortalama **30-40 dakika** olarak kabul edilir.

#7. Aşağıdakilerden hangisi yaratıcı dramanın aşamaları arasında yer almaz?

Cevap : D) Fiziksel ortam
Açıklama : Yaratıcı drama oturumları belirli bir yapı ve akış izler. Bu akışın temel aşamaları şunlardır: 1. **Hazırlık/Isınma** (Grubu sürece hazırlama, odaklama), 2. **Canlandırma** (Esas konunun doğaçlamalarla işlendiği süreç), 3. **Değerlendirme** (Sürecin ve duyguların konuşulduğu kapanış). **”Fiziksel Ortam”** ise dramanın bir aşaması değil, dramanın gerçekleştiği mekânın özelliğidir (bileşenidir). Aşamalar süreci, fiziksel ortam ise mekanı ifade eder.

#8. Bir yaratıcı drama sürecinin gerçekleşebilmesi için bir araya gelmesi gereken unsurlar aşağıdakilerden hangisidir?

Cevap : E) Bir eğitmen rehberliğinde, uygun bir mekânda, belirlenmiş bir konu odağında, yaşantılarını canlandırmaya hazır bir grup
Açıklama : Yaratıcı dramanın tanımı, onun temel bileşenlerini içerir. Tam ve doğru bir drama süreci için sadece çocuk ve öğretmen yetmez; bir **lider/eğitmen** rehberliği, çalışmaya uygun bir **mekân**, üzerinde çalışılacak bir **konu/tema** ve bu konuda **yaşantılarını canlandırmaya (doğaçlamaya) istekli bir grup** (katılımcı) gerekir. E şıkkı, dramanın 4 temel bileşenini (Lider, Grup, Konu, Mekân) en kapsayıcı ve doğru şekilde tanımlayan seçenektir.

#9. Dram sözcüğü mecazi olarak ne anlama gelmektedir?

Cevap : B) Acıklı olay
Açıklama : “Dram” kelimesi köken olarak Yunanca “Dran” (yapmak, etmek, eylemek) fiilinden gelir ve sahnede sergilenen oyun anlamına gelir. Ancak günlük dilde ve mecazi kullanımda “Dram”, genellikle hüzünlü, kederli, sarsıcı veya felaket niteliğindeki olayları (**Acıklı Olay**) ifade etmek için kullanılır. Örneğin “aile dramı” dendiğinde kastedilen tiyatro değil, yaşanan acı olaylardır. Soruda terim anlamı değil, mecazi anlamı sorulmuştur.

#10. Yaratıcı dramanın bir öğrenme ve öğretim yöntemi olarak farklı öğrenme stillerine sahip çocuklarda birden çok duyuya aynı anda hitap etmesi aşağıdakilerden hangisi ile ilişkilidir?

Cevap : E) Çoklu zekâ
Açıklama : Howard Gardner’ın **Çoklu Zekâ Kuramı**’na göre, her bireyin baskın öğrenme yolu (görsel, işitsel, bedensel-kinestetik, sosyal vb.) farklıdır. Yaratıcı drama; hareket (bedensel), konuşma/dinleme (sözel), işbirliği (sosyal), ritim (müziksel) ve içgörü (içsel) gibi birçok alanı aynı anda kullandığı için, farklı zekâ alanlarına sahip çocukların hepsine hitap edebilen ender yöntemlerden biridir. Birden çok duyuya hitap etmesi, çoklu zekâ kuramının prensipleriyle doğrudan örtüşür.

Öğrenme Yönetim Sistemi Öğrenci Dostu LOLONOLO bol bol deneme sınavı yapmayı önerir.

#11. Aşağıdakilerden hangisi yaratıcı drama uygulamalarında mekân belirlenirken göz önünde bulundurulması gereken ölçütler arasında yer alır?

Cevap : A) Özgürce harekete izin veren, çalışma ve katılımcılara uygun bir alan olması
Açıklama : Drama, eyleme ve harekete dayalı bir süreçtir. Katılımcıların rahatça hareket edebilmesi, yere yatabilmesi, koşabilmesi veya çember olabilmesi gerekir. Bu nedenle mekânın en önemli özelliği; sabit sıralarla dolu olmaması, katılımcı sayısına göre yeterli genişlikte olması, güvenli olması ve **özgürce harekete izin vermesidir**. D şıkkındaki sıralar hareketi kısıtlar. İdeal mekan, boş, temiz ve harekete uygun olandır.

#12. Aşağıdakilerden hangisi yaratıcı dramanın özellikleri arasında yer almaz?

Cevap : C) Yaratıcı dramada çocuklardan yaşamda var olan kalıpları olduğu gibi canlandırmaları beklenir.
Açıklama : Yaratıcı drama, adından da anlaşılacağı üzere “yaratıcılık” ve “özgünlük” üzerine kuruludur. Amaç, var olan kalıpları (stereotipleri) taklit etmek veya ezberlemek değil, olaylara yeni bakış açıları getirmek, **özgün çözümler üretmek** ve kalıpların dışına çıkmaktır. Katılımcıdan “yaşamda var olan kalıpları olduğu gibi canlandırmasını” beklemek, yaratıcılığı öldürür ve dramanın doğasına aykırıdır; bu daha çok taklitçilik olur.

#13. Aşağıdakilerden hangisi yaratıcılık kavramını açıklar?

Cevap : D) Daha önceden kurulmamış ilişkiler arasındaki ilişkileri kurabilme, böylece yeni bir düşünce şeması içinde yeni yaşantılar, deneyimler… ortaya koyma yetisidir.
Açıklama : Yaratıcılık literatürde genellikle “yeni ve özgün bir şeyler ortaya koyma” veya “var olanlar arasında yeni bağlar kurma” olarak tanımlanır. D şıkkındaki tanım, yaratıcılığın bilişsel boyutunu; yani **”ilişkiler arasında ilişki kurma”**, sentez yapma ve orijinal bir ürün/düşünce (yeni yaşantı/deneyim) ortaya çıkarma yetisini en kapsamlı şekilde ifade eden akademik tanımdır.

#14. Aşağıdaki tanımlardan hangisi öğretim kavramını açıklar?

Cevap : B) Öğrenme etkinliklerinin seçilmiş, kontrollü bir çevrede planlı şekilde yürütülmesidir.
Açıklama : Eğitim bilimlerinde kavramlar hassas ayrılır. “Öğrenme” bireyde meydana gelen değişikliktir (C şıkkı). “Eğitim” genel bir süreçtir (A şıkkı). **”Öğretim”** ise, öğrenmenin gerçekleşmesi için yapılan **planlı, programlı ve amaçlı** faaliyetlerin tümüdür. Okulda veya kursta yapılan, öğretmenin yönettiği, müfredata dayalı kontrollü süreç “Öğretim”dir. B şıkkı bu planlı ve kontrollü süreci tanımlar.

#15. Aşağıdakilerden hangisi yaratıcı drama etkinliği planlayacak bir öğretmenin sorması gereken sorular arasında yer almaz?

Cevap : D) Notları rollere göre mi vereceğim?
Açıklama : Yaratıcı drama, “süreç odaklı” bir yöntemdir, “sonuç odaklı” veya “performans odaklı” değildir. Dramada “doğru” veya “yanlış” rol yapma yoktur; önemli olan katılımcının sürece katkısı ve yaşadığı deneyimdir. Bu nedenle bir öğretmenin, katılımcıları “iyi rol yaptı/kötü rol yaptı” diye değerlendirip **not vermesi**, dramanın felsefesine aykırıdır. Amaç (A, E), yöntem (B) ve değerlendirme (C) planlanmalı, ancak “oyunculuk notu” verilmemelidir.

Öğrenme Yönetim Sistemi Öğrenci Dostu LOLONOLO bol bol deneme sınavı yapmayı önerir.

#16. Çocukların oyunları sırasında gerçek yaşama ait gözlemlerini hayata geçirerek prova yaptıklarını savunan kuram aşağıdakilerden hangisidir?

Cevap : A) Sosyokültürel Kuram
Açıklama : Vygotsky’nin öncülük ettiği **Sosyokültürel Kuram**’a göre oyun, çocuğun içinde yaşadığı kültürü ve sosyal rolleri öğrendiği bir alandır. Çocuklar oyunlarında anne, baba, doktor, öğretmen gibi rolleri taklit ederek yetişkin dünyasını ve toplumsal kuralları “prova ederler”. Oyun, çocuğun toplumsallaşmasının ve kültürel araçları kullanmayı öğrenmesinin en doğal yoludur. Bu bakış açısı Sosyokültürel Kuram’ın temel tezidir.

#17. Aşağıdakilerden hangisi dramatik kavramının tanımıdır?

Cevap : B) İnsanın insanla, doğayla, kendisiyle ya da herhangi bir cansız varlıkla girdiği etkileşimler, kimi zaman karşıtlıklar, çözülmesi gereken problem durumlarıdır.
Açıklama : **”Dramatik”** kavramı, içinde bir eylem, çatışma, gerilim veya etkileşim barındıran durumları ifade eder. Tiyatroda ve dramada “dramatik olan”, durağan olmayan, bir değişimi veya çatışmayı içeren andır. B şıkkındaki tanım (insanın insanla/doğayla etkileşimi, çatışması ve problem durumları), dramatik kurgunun özünü oluşturan “çatışma ve eylem” unsurunu en doğru şekilde tanımlayan akademik ifadedir.

#18. Oyunsu süreçlerden yararlanarak yaşantı kaynaklı öğrenme ortamları sunan yaratıcı drama, okul öncesi dönem çocuklarının hangi gelişim alanlarını destekleyebilir?

Cevap : E) Bilişsel-sosyal-duygusal-dil-motor
Açıklama : Yaratıcı drama “bütüncül” (holistik) bir gelişim sağlar. Bir drama etkinliğinde çocuk; düşünür (**Bilişsel**), arkadaşlarıyla işbirliği yapar (**Sosyal**), hislerini ifade eder (**Duygusal**), kendini sözlü olarak anlatır (**Dil**) ve hareket eder (**Motor/Psikomotor**). Bu beş temel gelişim alanı, okul öncesi eğitimin de temel hedefleridir. E şıkkı, çocuk gelişiminin tüm ana boyutlarını kapsadığı için en doğru ve eksiksiz cevaptır.

#19. Aşağıdakilerden hangisi yaratıcı drama etkinliğinin uygulanma aşamasında öğretmenin dikkat etmesi gereken özellikler arasında yer alır?

Cevap : C) Tüm gelişim alanlarından kazanımlara yönelik olarak özgün ve yaratıcı drama planları yapmak
Açıklama : Yaratıcı drama lideri/öğretmeni; adil, kapsayıcı, planlı ve profesyonel olmalıdır. Kayırma (A), zorlama (E) veya mahremiyeti ihlal etme (D) etik değildir. Öğretmenin temel görevi; çocukların gelişim seviyelerine uygun, onların bilişsel, sosyal ve duygusal kazanımlarını hedefleyen, **özgün ve iyi planlanmış** etkinlikler tasarlamaktır. Başarılı bir uygulama ancak doğru bir planlama ve pedagojik yaklaşımla mümkündür.

#20. Aşağıdakilerden hangisinde yaratıcı dramanın aşamaları doğru sıralanmıştır?

Cevap : C) Hazırlık-Canlandırma-Değerlendirme
Açıklama : Yaratıcı drama oturumunun standart akışı mantıksal bir sırayı takip eder:
1. **Hazırlık/Isınma:** Grubun bedensel ve zihinsel olarak sürece hazırlanması, dikkatin toplanması.
2. **Canlandırma:** Asıl konunun ele alındığı, doğaçlamalarla işlendiği süreç.
3. **Değerlendirme/Tartışma:** Sürecin sonunda ne yapıldığının, ne hissedildiğinin konuşulduğu kapanış.
Bu sıralama (Giriş-Gelişme-Sonuç mantığıyla) evrenseldir ve C şıkkında doğru verilmiştir.

Öğrenme Yönetim Sistemi Öğrenci Dostu LOLONOLO bol bol deneme sınavı yapmayı önerir.

Öncesi
TESTi BiTiR, PUANINI GÖR

SONUÇ

Ata Aöf Çocuk ve Drama 2024-2025 Vize Soruları

Ata Aöf Çocuk ve Drama 2024-2025 Vize Soruları

Ata Aöf Çocuk ve Drama 2024-2025 Vize Soruları

Çocuk ve Drama: Gelişimsel Temeller, Yaratıcı Süreçler ve Uygulama Aşamaları

Drama ve Oyunun Gelişimsel Katkıları

Drama ve oyun, çocuğun bütüncül gelişimi için en doğal ve etkili araçlardır. Zihinsel gelişim boyutunda oyun; çocuğun problem çözme, neden-sonuç ilişkisi kurma ve mantık yürütme becerilerini geliştirir. Sosyal ve duygusal açıdan ise öz saygının gelişmesini ve endişelerin kontrol altına alınmasını sağlar. Jean Piaget ve Lev Vygotsky, erken çocukluk döneminde bilişsel süreçlerin desteklenmesinin hayati olduğunu savunan en önemli iki kuramcıdır. Vygotsky’nin Sosyokültürel Kuramı’na göre çocuklar, oyunları sırasında gerçek yaşama dair gözlemlerini canlandırarak toplumsal rollerin provasını yaparlar.

Yaratıcı Dramanın Bileşenleri ve Özellikleri

Yaratıcı drama; bir grup etkinliğidir ve alan bilgisine sahip bir lider/eğitmen rehberliğinde yürütülür. Sürecin gerçekleşebilmesi için uygun bir mekân, belirlenmiş bir konu ve yaşantılarını canlandırmaya hazır bir katılımcı grubu gereklidir. Dramanın en belirgin özelliği, doğaçlama ve rol alma tekniklerini temel almasıdır. Bu teknikler olmazsa bir drama sürecinden söz edilemez. Ayrıca yaratıcı drama; bedensel, sözel ve sosyal becerileri aynı anda işe koştuğu için Çoklu Zekâ kuramıyla doğrudan ilişkilidir ve farklı öğrenme stillerine sahip çocuklara hitap eder.

[Image illustrating the four pillars of creative drama: Leader, Participant, Topic, and Space]

Uygulama Aşamaları ve Süre Yönetimi

Bir yaratıcı drama oturumu belirli bir hiyerarşi izler:

  • Hazırlık/Isınma: Grubun sürece odaklandığı ve bedensel hazırlığın yapıldığı ilk aşama.
  • Canlandırma: Esas konunun doğaçlamalarla işlendiği merkez aşama.
  • Değerlendirme: Duygu ve düşüncelerin paylaşıldığı, kazanımların tartışıldığı son aşama.

Pedagojik olarak 6 yaş grubu için ideal oturum süresi 30-40 dakika olarak belirlenmiştir. Bu süre, çocukların dikkat kapasitesiyle uyumludur. Uygulama mekânı ise sıralardan arındırılmış, özgürce harekete izin veren geniş bir alan olmalıdır.

Kavramsal Tanımlar ve Karıştırılan Hususlar

Dramatik kavramı, insanın kendisiyle, doğayla veya başkalarıyla girdiği etkileşimler ve çözülmesi gereken problem durumlarını ifade eder. Bu kavram sıklıkla dramatik kurgu ile karıştırılır; oysa yaratıcı dramada kurgu önceden yazılmaz, süreçte oluşur. Yaratıcılık, daha önceden kurulmamış ilişkiler arasında bağ kurarak yeni düşünce şemaları üretme yetisidir. Öğretim ise öğrenme etkinliklerinin planlı ve kontrollü bir çevrede yürütülmesidir. Mecazi anlamda ise dram, “acıklı olay”ları ifade etmek için kullanılır.

Öğretmenin Rolü ve Etik Yaklaşım

Yaratıcı drama “süreç odaklı” bir yöntemdir. Bu nedenle bir öğretmenin çocuklara rollerindeki performanslarına göre not vermesi yöntemin doğasına aykırıdır. Öğretmenin temel sorumluluğu; tüm gelişim alanlarını (bilişsel, sosyal, duygusal, dil ve motor) destekleyecek özgün ve yaratıcı planlar hazırlamaktır. Katılımcıların tecrübelerini merkeze alan bu yöntem, yaşamdaki kalıpları olduğu gibi taklit etmek yerine onları sorgulamayı ve değiştirmeyi hedefler.

@lolonolo_com

Ata Aöf Çocuk ve Drama 2024-2025 Vize Soruları

Ata Aöf Çocuk ve Drama 2024-2025 Vize Soruları

1. Aşağıdakilerden hangisi zihinsel gelişim ve öğrenmede oyunun katkıları arasında yer alır?

A) Konuştuğu dili keşfeder.
B) Vücut sistemlerinin düzenli çalışmasını sağlar.
C) Endişelerini kontrol altına alır.
D) Öz saygısı gelişir.
E) Mantık yürütmeyi öğrenir.

Cevap : E) Mantık yürütmeyi öğrenir.

Açıklama : Oyunun çocuğun gelişimine katkıları fiziksel, duygusal, sosyal ve zihinsel (bilişsel) olarak kategorize edilebilir. A şıkkı dil gelişimine, B şıkkı fiziksel gelişime, C ve D şıkları ise duygusal/sosyal gelişime (duygusal düzenleme ve benlik saygısı) odaklanır. **”Mantık yürütmeyi öğrenir”** ifadesi ise doğrudan bilişsel süreçlerle ilgilidir. Oyun sırasında çocuk; problem çözme, neden-sonuç ilişkisi kurma, strateji geliştirme ve sembolik düşünme gibi zihinsel becerilerini aktif olarak kullanır ve geliştirir. Bu nedenle zihinsel gelişim kategorisindeki en net katkı mantık yürütmedir.

2. Yaratıcı dramanın bileşenleri en fazla aşağıdakilerden hangisinin bileşenleriyle karıştırılmaktadır?

A) Katılımcı
B) Dramatik kurgu
C) Canlandırma
D) Konu
E) Sahne

Cevap : B) Dramatik kurgu

Açıklama : Yaratıcı drama, eğitimde bir yöntem olarak kullanılırken tiyatro sanatından beslenir ancak tiyatro değildir. Yaratıcı dramanın bileşenleri (lider/eğitmen, katılımcı, mekân, konu ve süreç) ile tiyatronun veya dramatik eserin bileşenleri sıklıkla karıştırılır. Özellikle **”Dramatik Kurgu”**, bir tiyatro metninin veya oyunun yapı taşıdır (serim, düğüm, çözüm). Yaratıcı dramada ise süreç doğaçlamaya dayalıdır ve önceden yazılmış katı bir dramatik kurgu (senaryo) yoktur; kurgu süreç içinde katılımcılarla birlikte oluşturulur. Bu kavramsal yakınlık, en çok karıştırılan noktalardan biridir.

3. Aşağıdakilerden hangisinin olmaması durumunda yaratıcı drama çalışmasından söz edilemez?

A) Doğaçlama ya da rol alma teknikleri
B) Yaratıcı drama eğitmeni
C) Sahne
D) Etkinlik zamanı
E) Sınıf ortamı

Cevap : A) Doğaçlama ya da rol alma teknikleri

Açıklama : Yaratıcı dramanın “olmazsa olmaz” (sine qua non) unsuru, **”Mış gibi yapma”** (make-believe) sürecidir. Bu süreç de ancak **doğaçlama (improvisation)** ve **rol oynama (role playing)** teknikleri ile hayata geçer. Bir etkinlikte eğitmen veya grup olabilir, ancak katılımcılar bir rolün içine girip doğaçlama yapmıyorlarsa, o etkinlik yaratıcı drama değil, basit bir oyun veya tartışma etkinliği olur. Dramanın özü, eylem ve canlandırmadır; sahne veya sınıf gibi fiziksel koşullar değişkenlik gösterebilir ancak doğaçlama teknikleri zorunludur.

4. Erken dönemde çocukların bilişsel gelişimlerinin desteklenerek onların zihinsel süreçlerde gelişmelerini sağlamanın önemini hangi iki kuramcı savunmaktadır?

A) Vygotsky-Freud
B) Freud-Erikson
C) Piaget- Bandura
D) Piaget – Vygotsky
E) Bandura – Erikson

Cevap : D) Piaget – Vygotsky

Açıklama : Çocuk gelişimi ve eğitimi literatüründe **Bilişsel Gelişim** denince akla gelen iki temel isim **Jean Piaget** ve **Lev Vygotsky**’dir. Piaget, çocuğun zihinsel gelişimini biyolojik olgunlaşma ve çevreyle etkileşim sonucu kurulan şemalar (evreler) üzerinden açıklar. Vygotsky ise bilişsel gelişimin sosyal etkileşim, dil ve kültür aracılığıyla (Yakınsak Gelişim Alanı) gerçekleştiğini savunur. Her iki kuramcı da, oyun ve dramanın çocuğun sembolik düşünme ve zihinsel süreçlerini geliştirmedeki kritik rolünü vurgular. Freud ve Erikson daha çok psikososyal/duygusal gelişimle ilgilenir.

5. Aşağıdakilerden hangisi yaratıcı dramanın belirgin özelliklerinden biri değildir?

A) Yaratıcılığı desteklemesi
B) Alan bilgisine sahip bir öğretmen-eğitmen tarafından yürütülmesi
C) Grup etkinliği olması
D) Eğitimden ve tiyatrodan beslenmesi
E) Gönüllü olan herkesin yapabilmesi

Cevap : A) Yaratıcılığı desteklemesi

Açıklama : (Not: Sorunun seçenek kurgusunda veya kaynak metinde “Yaratıcılığı desteklemesi” şıkkı, bağlama göre “Yarışmacılığı desteklemesi” şeklinde bir çeldirici olarak düşünülmüş olabilir, zira yaratıcı drama doğası gereği yaratıcılığı destekler ancak **yarışmacı değildir**. Ancak mevcut PDF metninde A şıkkı “Yaratıcılığı desteklemesi” olarak yazılmış ve cevap anahtarında A olarak işaretlenmiştir. Akademik bağlamda bu tür sorularda genellikle dramanın “sonuç odaklı değil süreç odaklı olması” veya “yarışmacı olmaması” gibi özellikler vurgulanır. Kaynağa sadık kalarak cevap A verilmiştir, ancak mantıken dramanın en belirgin özelliği yaratıcılığı desteklemesidir. Bu bir basım hatası olabilir; doğrusu “Yarışmacılığı” olmalıdır çünkü drama rekabetçi değildir.) Yaratıcı drama; grup etkinliğidir, lider gerektirir, tiyatro tekniklerini kullanır ve herkes katılabilir.

6. Altı yaş çocuklarıyla yapılan yaratıcı drama çalışmalarının ortalama süresi ne kadar olmalıdır?

A) 20-25 dakika
B) 65-70 dakika
C) 30-40 dakika
D) 10-15 dakika
E) 50-60 dakika

Cevap : C) 30-40 dakika

Açıklama : Okul öncesi ve erken çocukluk döneminde (özellikle 5-6 yaş), çocukların dikkat süreleri ve fiziksel enerjilerini odaklama kapasiteleri sınırlıdır. Çok kısa süreler (10-15 dk) sürecin (ısınma-canlandırma-değerlendirme) tamamlanması için yetersiz kalırken, çok uzun süreler (1 saat üzeri) çocukların ilgisinin dağılmasına ve yorulmalarına neden olur. Pedagojik olarak 6 yaş grubu için ideal bir yaratıcı drama oturumu süresi, tüm aşamaların verimli işlenebilmesi için ortalama **30-40 dakika** olarak kabul edilir.

7. Aşağıdakilerden hangisi yaratıcı dramanın aşamaları arasında yer almaz?

A) Değerlendirme
B) Isınma
C) Hazırlık
D) Fiziksel ortam
E) Canlandırma

Cevap : D) Fiziksel ortam

Açıklama : Yaratıcı drama oturumları belirli bir yapı ve akış izler. Bu akışın temel aşamaları şunlardır: 1. **Hazırlık/Isınma** (Grubu sürece hazırlama, odaklama), 2. **Canlandırma** (Esas konunun doğaçlamalarla işlendiği süreç), 3. **Değerlendirme** (Sürecin ve duyguların konuşulduğu kapanış). **”Fiziksel Ortam”** ise dramanın bir aşaması değil, dramanın gerçekleştiği mekânın özelliğidir (bileşenidir). Aşamalar süreci, fiziksel ortam ise mekanı ifade eder.

8. Bir yaratıcı drama sürecinin gerçekleşebilmesi için bir araya gelmesi gereken unsurlar aşağıdakilerden hangisidir?

A) Ses ve görüntü sistemi donanıma sahip bir sınıfta uygun materyallere sahip çocuk grubu
B) Yaratıcı drama eğitmeninin yaşantılarını belli bir konu odağında sergileyeceği bir mekân
C) Yaratıcı drama tekniklerini kullanmak üzere bir mekânda bir araya gelmiş çocuklar ve öğretmen
D) Mekân olarak müzede belli bir konuyu ele almak için bulunan grup
E) Bir eğitmen rehberliğinde, uygun bir mekânda, belirlenmiş bir konu odağında, yaşantılarını canlandırmaya hazır bir grup

Cevap : E) Bir eğitmen rehberliğinde, uygun bir mekânda, belirlenmiş bir konu odağında, yaşantılarını canlandırmaya hazır bir grup

Açıklama : Yaratıcı dramanın tanımı, onun temel bileşenlerini içerir. Tam ve doğru bir drama süreci için sadece çocuk ve öğretmen yetmez; bir **lider/eğitmen** rehberliği, çalışmaya uygun bir **mekân**, üzerinde çalışılacak bir **konu/tema** ve bu konuda **yaşantılarını canlandırmaya (doğaçlamaya) istekli bir grup** (katılımcı) gerekir. E şıkkı, dramanın 4 temel bileşenini (Lider, Grup, Konu, Mekân) en kapsayıcı ve doğru şekilde tanımlayan seçenektir.

9. Dram sözcüğü mecazi olarak ne anlama gelmektedir?

A) Canlandırma
B) Acıklı olay
C) Oyun
D) Sürpriz
E) Mutluluk

Cevap : B) Acıklı olay

Açıklama : “Dram” kelimesi köken olarak Yunanca “Dran” (yapmak, etmek, eylemek) fiilinden gelir ve sahnede sergilenen oyun anlamına gelir. Ancak günlük dilde ve mecazi kullanımda “Dram”, genellikle hüzünlü, kederli, sarsıcı veya felaket niteliğindeki olayları (**Acıklı Olay**) ifade etmek için kullanılır. Örneğin “aile dramı” dendiğinde kastedilen tiyatro değil, yaşanan acı olaylardır. Soruda terim anlamı değil, mecazi anlamı sorulmuştur.

10. Yaratıcı dramanın bir öğrenme ve öğretim yöntemi olarak farklı öğrenme stillerine sahip çocuklarda birden çok duyuya aynı anda hitap etmesi aşağıdakilerden hangisi ile ilişkilidir?

A) Problem çözme
B) Empati
C) Sosyal beceri
D) Esneklik
E) Çoklu zekâ

Cevap : E) Çoklu zekâ

Açıklama : Howard Gardner’ın **Çoklu Zekâ Kuramı**’na göre, her bireyin baskın öğrenme yolu (görsel, işitsel, bedensel-kinestetik, sosyal vb.) farklıdır. Yaratıcı drama; hareket (bedensel), konuşma/dinleme (sözel), işbirliği (sosyal), ritim (müziksel) ve içgörü (içsel) gibi birçok alanı aynı anda kullandığı için, farklı zekâ alanlarına sahip çocukların hepsine hitap edebilen ender yöntemlerden biridir. Birden çok duyuya hitap etmesi, çoklu zekâ kuramının prensipleriyle doğrudan örtüşür.

11. Aşağıdakilerden hangisi yaratıcı drama uygulamalarında mekân belirlenirken göz önünde bulundurulması gereken ölçütler arasında yer alır?

A) Özgürce harekete izin veren, çalışma ve katılımcılara uygun bir alan olması
B) Çocukların kararı
C) Yaratıcı drama öğretmeninin kararı
D) Sıraların, yazı tahtasının ve panoların bulunması
E) Havalandırma sisteminin olduğu sırasız, geniş bir alan olması

Cevap : A) Özgürce harekete izin veren, çalışma ve katılımcılara uygun bir alan olması

Açıklama : Drama, eyleme ve harekete dayalı bir süreçtir. Katılımcıların rahatça hareket edebilmesi, yere yatabilmesi, koşabilmesi veya çember olabilmesi gerekir. Bu nedenle mekânın en önemli özelliği; sabit sıralarla dolu olmaması, katılımcı sayısına göre yeterli genişlikte olması, güvenli olması ve **özgürce harekete izin vermesidir**. D şıkkındaki sıralar hareketi kısıtlar. İdeal mekan, boş, temiz ve harekete uygun olandır.

12. Aşağıdakilerden hangisi yaratıcı dramanın özellikleri arasında yer almaz?

A) Yaratıcı drama gönüllü katılım gerektirir.
B) Yaratıcı drama bir grup etkinliğidir.
C) Yaratıcı dramada çocuklardan yaşamda var olan kalıpları olduğu gibi canlandırmaları beklenir.
D) Yaratıcı drama doğaçlamaya ve rol almaya dayalıdır.
E) Yaratıcı drama katılımcıların tecrübelerine dayalıdır ve katılımcıları merkeze alır.

Cevap : C) Yaratıcı dramada çocuklardan yaşamda var olan kalıpları olduğu gibi canlandırmaları beklenir.

Açıklama : Yaratıcı drama, adından da anlaşılacağı üzere “yaratıcılık” ve “özgünlük” üzerine kuruludur. Amaç, var olan kalıpları (stereotipleri) taklit etmek veya ezberlemek değil, olaylara yeni bakış açıları getirmek, **özgün çözümler üretmek** ve kalıpların dışına çıkmaktır. Katılımcıdan “yaşamda var olan kalıpları olduğu gibi canlandırmasını” beklemek, yaratıcılığı öldürür ve dramanın doğasına aykırıdır; bu daha çok taklitçilik olur.

13. Aşağıdakilerden hangisi yaratıcılık kavramını açıklar?

A) İnsanın insanla… girdiği etkileşimler…
B) Bireyin dıştan bir dürtü almadan serbest ve bağımsız davranma yeteneği…
C) Roman, öykü, şiir gibi bir yazın yapıtını radyo, TV ya da sahne oyunu biçimine sokmak…
D) Daha önceden kurulmamış ilişkiler arasındaki ilişkileri kurabilme, böylece yeni bir düşünce şeması içinde yeni yaşantılar, deneyimler… ortaya koyma yetisidir.
E) Bireyin kendi yaşantısı yoluyla kalıcı izli davranış değişikliği…

Cevap : D) Daha önceden kurulmamış ilişkiler arasındaki ilişkileri kurabilme, böylece yeni bir düşünce şeması içinde yeni yaşantılar, deneyimler… ortaya koyma yetisidir.

Açıklama : Yaratıcılık literatürde genellikle “yeni ve özgün bir şeyler ortaya koyma” veya “var olanlar arasında yeni bağlar kurma” olarak tanımlanır. D şıkkındaki tanım, yaratıcılığın bilişsel boyutunu; yani **”ilişkiler arasında ilişki kurma”**, sentez yapma ve orijinal bir ürün/düşünce (yeni yaşantı/deneyim) ortaya çıkarma yetisini en kapsamlı şekilde ifade eden akademik tanımdır.

14. Aşağıdaki tanımlardan hangisi öğretim kavramını açıklar?

A) Bireyin davranışlarında kendi yaşantısı yoluyla ve kasıtlı olarak istendik değişme meydana getirme sürecidir.
B) Öğrenme etkinliklerinin seçilmiş, kontrollü bir çevrede planlı şekilde yürütülmesidir.
C) Deneyimler sonucu davranışlarda meydana gelen nispeten kalıcı izli değişikliklerdir.
D) Etkiye karşı gösterilen tepkidir.
E) Bilgiyi algılama, kaydetme, hatırlama ve kullanma sürecidir.

Cevap : B) Öğrenme etkinliklerinin seçilmiş, kontrollü bir çevrede planlı şekilde yürütülmesidir.

Açıklama : Eğitim bilimlerinde kavramlar hassas ayrılır. “Öğrenme” bireyde meydana gelen değişikliktir (C şıkkı). “Eğitim” genel bir süreçtir (A şıkkı). **”Öğretim”** ise, öğrenmenin gerçekleşmesi için yapılan **planlı, programlı ve amaçlı** faaliyetlerin tümüdür. Okulda veya kursta yapılan, öğretmenin yönettiği, müfredata dayalı kontrollü süreç “Öğretim”dir. B şıkkı bu planlı ve kontrollü süreci tanımlar.

15. Aşağıdakilerden hangisi yaratıcı drama etkinliği planlayacak bir öğretmenin sorması gereken sorular arasında yer almaz?

A) Hangi soruna çözüm arıyorum?
B) Rol dağıtımını nasıl yapacağım?
C) Amacıma ulaşıp ulaşmadığımı nasıl anlayacağım?
D) Notları rollere göre mi vereceğim?
E) Yaratıcı drama etkinliği tasarlama amacım nedir?

Cevap : D) Notları rollere göre mi vereceğim?

Açıklama : Yaratıcı drama, “süreç odaklı” bir yöntemdir, “sonuç odaklı” veya “performans odaklı” değildir. Dramada “doğru” veya “yanlış” rol yapma yoktur; önemli olan katılımcının sürece katkısı ve yaşadığı deneyimdir. Bu nedenle bir öğretmenin, katılımcıları “iyi rol yaptı/kötü rol yaptı” diye değerlendirip **not vermesi**, dramanın felsefesine aykırıdır. Amaç (A, E), yöntem (B) ve değerlendirme (C) planlanmalı, ancak “oyunculuk notu” verilmemelidir.

16. Çocukların oyunları sırasında gerçek yaşama ait gözlemlerini hayata geçirerek prova yaptıklarını savunan kuram aşağıdakilerden hangisidir?

A) Sosyokültürel Kuram
B) Kişilik Kuramı
C) Bilişsel Kuram
D) Özünü Yenileme Kuramı
E) Psikososyal Kuram

Cevap : A) Sosyokültürel Kuram

Açıklama : Vygotsky’nin öncülük ettiği **Sosyokültürel Kuram**’a göre oyun, çocuğun içinde yaşadığı kültürü ve sosyal rolleri öğrendiği bir alandır. Çocuklar oyunlarında anne, baba, doktor, öğretmen gibi rolleri taklit ederek yetişkin dünyasını ve toplumsal kuralları “prova ederler”. Oyun, çocuğun toplumsallaşmasının ve kültürel araçları kullanmayı öğrenmesinin en doğal yoludur. Bu bakış açısı Sosyokültürel Kuram’ın temel tezidir.

17. Aşağıdakilerden hangisi dramatik kavramının tanımıdır?

A) Daha önceden ilişki kurulmamış iki şey arasında özgün ve yeni bağ kurma sürecidir.
B) İnsanın insanla, doğayla, kendisiyle ya da herhangi bir cansız varlıkla girdiği etkileşimler, kimi zaman karşıtlıklar, çözülmesi gereken problem durumlarıdır.
C) Duygu, düşünce veya bilgilerin akla gelebilecek her türlü yolla başkalarına aktarılmasıdır.
D) Herhangi bir oyun metninin öncelikli olarak yazarın anlatmak istediği olgu…
E) Bir öykü ya da masal gibi yazılı bir metine bağlı kalınarak yapılan çalışmalara verilen addır.

Cevap : B) İnsanın insanla, doğayla, kendisiyle ya da herhangi bir cansız varlıkla girdiği etkileşimler, kimi zaman karşıtlıklar, çözülmesi gereken problem durumlarıdır.

Açıklama : **”Dramatik”** kavramı, içinde bir eylem, çatışma, gerilim veya etkileşim barındıran durumları ifade eder. Tiyatroda ve dramada “dramatik olan”, durağan olmayan, bir değişimi veya çatışmayı içeren andır. B şıkkındaki tanım (insanın insanla/doğayla etkileşimi, çatışması ve problem durumları), dramatik kurgunun özünü oluşturan “çatışma ve eylem” unsurunu en doğru şekilde tanımlayan akademik ifadedir.

18. Oyunsu süreçlerden yararlanarak yaşantı kaynaklı öğrenme ortamları sunan yaratıcı drama, okul öncesi dönem çocuklarının hangi gelişim alanlarını destekleyebilir?

A) Duygusal-akademik-cinsel-fiziksel
B) Bedensel-ruhsal-akademik-sembolik
C) Bilişsel-dil-sembolik-estetik
D) Devinimsel-estetik-ekonomik-sosyal
E) Bilişsel-sosyal-duygusal-dil-motor

Cevap : E) Bilişsel-sosyal-duygusal-dil-motor

Açıklama : Yaratıcı drama “bütüncül” (holistik) bir gelişim sağlar. Bir drama etkinliğinde çocuk; düşünür (**Bilişsel**), arkadaşlarıyla işbirliği yapar (**Sosyal**), hislerini ifade eder (**Duygusal**), kendini sözlü olarak anlatır (**Dil**) ve hareket eder (**Motor/Psikomotor**). Bu beş temel gelişim alanı, okul öncesi eğitimin de temel hedefleridir. E şıkkı, çocuk gelişiminin tüm ana boyutlarını kapsadığı için en doğru ve eksiksiz cevaptır.

19. Aşağıdakilerden hangisi yaratıcı drama etkinliğinin uygulanma aşamasında öğretmenin dikkat etmesi gereken özellikler arasında yer alır?

A) Sevdiği öğrencilere güzel roller dağıtmak
B) Drama gruplarının belirlenmesinde kendi tercihlerini göz önünde bulundurmak
C) Tüm gelişim alanlarından kazanımlara yönelik olarak özgün ve yaratıcı drama planları yapmak
D) Öğrencilerin özel yaşamını sınıfa taşımak
E) Tüm öğrencileri drama etkinliği için uygulamaya zorlamak

Cevap : C) Tüm gelişim alanlarından kazanımlara yönelik olarak özgün ve yaratıcı drama planları yapmak

Açıklama : Yaratıcı drama lideri/öğretmeni; adil, kapsayıcı, planlı ve profesyonel olmalıdır. Kayırma (A), zorlama (E) veya mahremiyeti ihlal etme (D) etik değildir. Öğretmenin temel görevi; çocukların gelişim seviyelerine uygun, onların bilişsel, sosyal ve duygusal kazanımlarını hedefleyen, **özgün ve iyi planlanmış** etkinlikler tasarlamaktır. Başarılı bir uygulama ancak doğru bir planlama ve pedagojik yaklaşımla mümkündür.

20. Aşağıdakilerden hangisinde yaratıcı dramanın aşamaları doğru sıralanmıştır?

A) Değerlendirme- Hazırlık- Canlandırma
B) Canlandırma- Değerlendirme- Hazırlık
C) Hazırlık-Canlandırma-Değerlendirme
D) Canlandırma- Hazırlık- Değerlendirme
E) Hazırlık-Değerlendirme- Canlandırma

Cevap : C) Hazırlık-Canlandırma-Değerlendirme

Açıklama : Yaratıcı drama oturumunun standart akışı mantıksal bir sırayı takip eder:
1. **Hazırlık/Isınma:** Grubun bedensel ve zihinsel olarak sürece hazırlanması, dikkatin toplanması.
2. **Canlandırma:** Asıl konunun ele alındığı, doğaçlamaların yapıldığı süreç.
3. **Değerlendirme/Tartışma:** Sürecin sonunda ne yapıldığının, ne hissedildiğinin konuşulduğu kapanış.
Bu sıralama (Giriş-Gelişme-Sonuç mantığıyla) evrenseldir ve C şıkkında doğru verilmiştir.

@lolonolo_com
Ata Aöf Çocuk Gelişimi Ön Lisans-min Lolonolo ATA AÖF Telegram

BEN_BEN

Auzef, Anadolu-Aöf, Ata-Aöf, SEGEM, Açık Lise, Ales, DGS, LGS, ilokul,  Ortaokul, English, TOEFL