Psikolojiye Giriş-1 2023-2024 Vize Soruları

1. Yaratıcılık ve Risk Alma:

Yaratıcılık, psikolojide sıkça incelenen bir konudur. Yaratıcı bireylerin, yaratıcı olmayanlara göre daha fazla risk alma eğiliminde olup olmadıkları, bu alanda yapılan çalışmaların odak noktalarından biridir. Betimsel araştırmalar, bu tür özellikler arasındaki ilişkileri tanımlamaya çalışır. Yaratıcılık ve risk alma arasındaki ilişki, bireylerin problem çözme yaklaşımlarını ve yenilikçi düşünceleri nasıl benimsediklerini anlamamıza yardımcı olabilir.

2. Beyin Yapıları:

Beyin, psikolojinin merkezinde yer alır. Beynin farklı yapıları, öğrenme, hafıza, duygular ve daha birçok zihinsel işlev için önemlidir. Hipotalamus, hipokampüs, korpus kallasum ve limbik sistem gibi yapılar, bu işlevlerin yerine getirilmesinde kritik rol oynar. Paratiroidler ise endokrin sistemin bir parçasıdır ve beyin yapısına dahil değildir.

3. Nörotransmitterler:

Nörotransmitterler, sinir hücreleri arasında sinyal iletiminde temel rol oynar. Farklı nörotransmitterlerin çeşitli işlevleri vardır ve bunlar, sinir sistemimizin karmaşıklığını ve işlevselliğini ortaya koyar. Her nörotransmitterin, belirli reseptörlere özgü olduğunu anlamak, ilaç geliştirme ve çeşitli nörolojik ve psikiyatrik hastalıkların tedavisi için önemlidir.

4. Beynin Sağ ve Sol Yarı Küreleri:

Beynin sağ ve sol yarı kürelerinin etkileşimi, öğrenme, yaratıcılık ve bilişsel işlevler açısından kritik öneme sahiptir. Beynin bu iki yarısı, farklı işlevleri yerine getirirken birbirleriyle sürekli olarak etkileşim halindedir. Bu etkileşim, bireylerin karmaşık düşünme ve problem çözme yeteneklerini geliştirmelerinde önemli bir rol oynar.

5. Epigenetik:

Epigenetik, genlerin ifadesini etkileyen faktörleri inceleyen bir alandır. Epigenetik mekanizmalar, çevresel faktörlere duyarlıdır ve genetik ifadeyi değiştirebilir, ancak DNA’nın kendisinin yapısını değiştirmezler. Bu alan, bireylerin davranışları ve sağlığı üzerindeki çevresel etkileri anlamada önem taşır.

6. Gelişim Psikolojisi:

Gelişim psikolojisi, insanların yaşam boyu süren gelişim süreçlerini inceler. Bu, çocukluk döneminden yaşlılığa kadar fiziksel, bilişsel, duygusal ve sosyal gelişimi kapsar. Örneğin, yaşlı bireylerin kısa süreli bellek kapasitelerinin incelenmesi, yaşla ilgili bilişsel değişikliklerin anlaşılmasına yardımcı olur.

7. Davranışçılık:

Davranışçılık, insanların davranışlarının çoğunlukla çevresel etkileşimler ve öğrenme yoluyla şekillendiğini savunan bir psikoloji yaklaşımıdır. Bu teori, insanların “boş bir levha” olarak doğduğunu ve deneyimlerinin davranışlarını şekillendirdiğini öne sürer.

8. Psikolojinin Tanımı:

Psikoloji, insan davranışlarını ve zihinsel süreçlerini inceleyen bir bilim dalıdır. Bu disiplin, insanların nasıl düşündüğünü, hissettiğini, karar verdiklerini ve çevreleriyle nasıl etkileşimde bulunduklarını anlamaya çalışır.

9. Gelişim Psikolojisinin İşlevi:

Gelişim psikolojisinin temel amacı, bireylerin yaşamları boyunca geçirdikleri değişimleri tanımlamak ve açıklamaktır. Bu alan, insan yaşamının farklı evrelerindeki fiziksel, zihinsel, duygusal ve sosyal gelişimi inceler.

10. Güvenli Bağlanma:

John Bowlby’nin bağlanma teorisi, çocukların erken yaşta yetişkin bakıcılarıyla kurdukları duygusal bağları inceler. Güvenli bağlanmış çocuklar, bakıcılarından ayrıldıklarında rahatlamış ve bakıcıları geri döndüğünde onlara olumlu tepki gösterir. Bu, çocukların dünyayı güvenli bir yer olarak algılamalarına ve sağlıklı ilişkiler geliştirmelerine yardımcı olur.

Bu makale, psikolojinin temel konularını ve önemli kavramlarını kapsamlı bir şekilde ele almakta ve bu konuların anlaşılmasına katkıda bulunmayı amaçlamaktadır

1. “Yaratıcı bireylerle yaratıcı olmayan bireylerin risk alma ölçeğinden aldıkları puanlar arasında anlamlı bir fark var mıdır?”
Yukarıda verilen soru hangi tür bir araştırmaya işaret etmektedir?

A) Gözlem
B) Betimsel
C) Yarı deneysel
D) Korelasyonel
E) Deneysel

Cevap : B) Betimsel

2. Aşağıdakilerden hangisi beyin yapılarından biri değildir?

A) Paratiroidler
B) Hipotalamus
C) Hipokampüs
D) Korpus kallasum
E) Limbik sistem

Cevap : A) Paratiroidler

3. Nörotransmitterlerle ilgili olarak aşağıdakilerden hangisi yanlıştır?

A) Bazıları gelen iletiyi ketler bazıları ise ateşler.
B) Çeşitli işlevler gören farklı nörotransmitterler vardır.
C) Biyokimyasal bir maddedir.
D) Akson uçlarında bulunur
E) Her nörotransmitter bütün reseptörlere bağlanabilir.

Cevap : E) Her nörotransmitter bütün reseptörlere bağlanabilir.

4. Daha yaratıcı olmak için beyninin sağ yarı küresini geliştirecek etkinlikler yapan birini uyarmak için beynin çalışmasıyla ilgili bilgiler ışığında aşağıdakilerden hangisi söylenmelidir?

A) Etkinlikte bulunarak sinaptik bağlantıların artmayacağı
B) Yarı küre yanallaşması bebeklikte tamamlandığı
C) Her iki yarı kürenin etkileşim hâlinde ve birlikte İşlev gördüğü
D) Yanlış yarı küreyi geliştirdiği
E) Beynin dışarıdan gelen uyaranlarla şekillenmediği

Cevap : C) Her iki yarı kürenin etkileşim hâlinde ve birlikte İşlev gördüğü

5. Epigenetik kalıtım sistemlerinin önemiyle ilgili olarak aşağıdakilerden hangisi yanlıştır?

A) Epigenetik kalıtımın iç ve dış etmenlere duyarlı olması
B) Epigenetik yolla olan genetik ifade değişimlerinin yeni üyelere aktarılması
C) Kalıtımın yalnızca genetik olmadığını göstermesi
D) DNA’nın yapısının hiç değişmediğini göstermesi
E) Gen faaliyetlerinin düzenlenmesinde işlevleri olması

Cevap : D) DNA’nın yapısının hiç değişmediğini göstermesi

6. Aşağıdaki sorulardan hangisi bir gelişim psikoloğunun sorabileceği sorulardandır?

A) Yaratıcı bireylerin kişilik özellikleri nasıldır?
B) Depresyon eğiliminin yüksekliği ile algılanan sosyal destek arasında bir ilişki var mıdır?
C) Evli bireylerle evli olmayan bireylerin yaşam doyumları arasında bir fark var mıdır?
D) Ergenlerin tutum değiştirmesini etkileyen etmenler nelerdir?
E) İlk yetişkin, orta yetişkin ve yaşlı bireylerin kısa süreli bellek kapasiteleri arasında fark var mıdır?

Cevap : E) İlk yetişkin, orta yetişkin ve yaşlı bireylerin kısa süreli bellek kapasiteleri arasında fark var mıdır?

7. İnsanın dünyaya boş bir levha olarak geldiğini ve bütün özelliklerini çevre yoluyla edindiğini savunan yaklaşım aşağıdakilerden hangisidir?

A) Yapısalcılık
B) Davranışçılık
C) Bilişsel yaklaşım
D) Psikoanalitik yaklaşım
E) İşlevselcilik

Cevap : B) Davranışçılık

8. Aşağıdakilerden hangisi psikolojinin tanımını içermektedir?

A) İnsan davranışlarını ve yapılarını inceler.
B) İnsan özelliklerini ve davranışlarını inceler.
C) İnsan yapılarını ve zihinsel süreçlerini inceler.
D) İnsan davranışlarını ve zihinsel süreçlerini inceler.
E) İnsanın tutumlarını ve zihinsel yapılarını inceler.

Cevap : D) İnsan davranışlarını ve zihinsel süreçlerini inceler.

9. Gelişim psikolojisinin işlevini en iyi özetleyen seçenek aşağıdakilerden hangisidir?

A) Bireyin geçirdiği değişimlerin izlenmesidir.
B) Bireyin yaşamı boyunca geçirdiği değişimlerin tarif edilmesi ve açıklanmasıdır.
C) Bireyin yaşamı boyunca geçirdiği değişimlerin değerlendirilmesidir.
D) Bireyin yaşamı boyunca geçirdiği değişikliklerin ölçülmesidir.
E) Bireyin yaşamı boyunca geçirdiği değişimlerin nedenlerinin bulunmasıdır.

Cevap : B) Bireyin yaşamı boyunca geçirdiği değişimlerin tarif edilmesi ve açıklanmasıdır.

10. Aşağıdakilerden hangisi Bowlby’e göre güvenli bağlanmış bir çocuğun davranışlarını tanımlamaz?

A) Anneyi bir yabancıya tercih eder.
B) Ayrıldıktan sonra anne yanına geldiğinde tepki verir.
C) Kaygılandığında kolayca yatıştırılabilir.
D) Çocuk, anneden ayrılmakta güçlük çekmez.
E) Anne güvenli üs olarak kullanılır.

Cevap : B) Ayrıldıktan sonra anne yanına geldiğinde tepki verir.

11. Aşağıdakilerden hangisi, beynin yapısı ile ilgili bilgi sağlamaz?

A) MRI
B) Otopsi
C) EEG
D) CAT
E) FMRI

Cevap : C) EEG

12. “Bir ay süreyle 3 mg B12 vitamini verilen tavuklar ile verilmeyen tavukların yumurtlama miktarları arasında anlamlı bir fark var mıdır?”
Yukarıda verilen soru hangi tür bir araştırmaya işaret etmektedir?

A) Deneysel
B) Yarı deneysel
C) Betimsel
D) Gözlem
E) Korelasyonel

Cevap : A) Deneysel

13. Bütün gelişim alanları düşünüldüğünde kısa sürede oldukça hızlı ve önemli değişikliklerin oluştuğu alan aşağıdakilerden hangisidir?

A) Kişilik gelişimi
B) Sosyal gelişim
C) Fiziksel gelişim
D) Bilişsel gelişim
E) Ahlak gelişimi

Cevap : C) Fiziksel gelişim

14. “Bu dönemde yeni bir şeyler üretmek, yaptığı işler için beğeni toplamak, yetişkin ve arkadaşlarından takdir görmek önemlidir. Çevre, çalışma isteği yaratmak, sorumluluk vermek ve performansı takdir etmekle temel çatışmanın çözümüne yardımcı olabilir.”
Yukarıdaki paragrafta yapılan açıklama, Erikson’un kuramında hangi dönemi tanımlamaktadır?

A) Çalışma ve başarılı olmaya karşı aşağılık duygusu
B) Kimlik kazanmaya karşı kimlik bocalaması
C) Temel güvene karşı güvensizlik
D) Girişimciliğe karşı suçluluk
E) Özerkliğe karşı kuşku ve utanç

Cevap : A) Çalışma ve başarılı olmaya karşı aşağılık duygusu

15. Aşağıdakilerden hangisi vücut sistemlerinin eş güdümlü olarak çalışabilmesinin nedenlerinden değildir?

A) Sinir sistemi sinir akımları yoluyla elektrokimyasal mesaj iletir.
B) Sinir sistemi ve endokrin sistem etkilesimli olarak İşlev görür.
C) Endokrin sistem hormonlar yoluyla kimyasal mesaj iletir.
D) Sinir sistemi ve endokrin sistem birbirinden bağımsız olarak çalışır.
E) Eş güdüm ve haberleşmeyi sağlayan iç sistemler vardır.

Cevap : D) Sinir sistemi ve endokrin sistem birbirinden bağımsız olarak çalışır.

16. Aşağıdakilerden hangisi otonom sinir sisteminin görevi değildir?

A) Temel hayati işlevleri düzenleme
B) İç organlar ve bezlerin merkezi sinir sistemiyle bağını kurma
C) Duyulardan gelen bilgileri merkezi sinir sistemine iletme
D) İnsanın maddi varlığını sürdürmesini sağlama
E) Bilincin tam veya yarı kapalı olduğu durumlarda işlevini sürdürme

Cevap : C) Duyulardan gelen bilgileri merkezi sinir sistemine iletme

17. İç salgı bezleri ve hormonların insan davranışları üzerindeki etkileri bakımından aşağıdakilerden hangisi yanlıştır?

A) Bazı gelişimsel süreçleri başlatır veya durdururlar.
B) Temel heyecanların düzeyini etkilerler.
C) Gündelik etkinliklerin düzeyini ayarlarlar.
D) Solunum, sindirim, dolaşım gibi temel sistemlerin sürekli çalışmasını sağlarlar.
E) Ruh hâlindeki değişmeleri etkilerler.

Cevap : D) Solunum, sindirim, dolaşım gibi temel sistemlerin sürekli çalışmasını sağlarlar.

18. Nöronlarla (sinir hücresi) ilgili olarak aşağıdakilerden hangisi yanlıştır?

A) Bilgi almak, işlemek ve aktarmakta uzmanlaşmış hücredir.
B) Şekil, büyüklük, kimyasal yapı ve işlev bakımından çeşitlilik gösterir.
C) Bütün nöronların temel yapısı aynıdır.
D) Dendrit ve aksonları vardır.
E) Hücresel bir yapı olmalarına rağmen gövdeleri (soma) bulunmaz.

Cevap : E) Hücresel bir yapı olmalarına rağmen gövdeleri (soma) bulunmaz.

19. Gelişim sürecinin ele alınış biçimiyle ilgili olarak aşağıdakilerden hangisi yanlıştır?

A) Gelişim sürecinde baskın olan bir dönem yoktur.
B) Gelişimi anlamak için değişmenin olumlu ve olumsuz yönleri kabul edilmelidir.
C) Gelişim yaşam döngüsü boyunca biyoloji ve kültürün etkileşimi ile gerçekleşir.
D) Gelişim döllenme ile başlayan ve ölümle sona eren döngüsel bir süreçtir.
E) Gelişim süreci büyüme ile sona erer.

Cevap : E) Gelişim süreci büyüme ile sona erer.

20. Bilim adamlarının daha önce yapılmış bir çalışmayı tekrarlamalarının sebebi aşağıdakilerden hangisi olabilir?

A) Çalışılan olgunun geçerli ve güvenilir olduğunu göstermek
B) Adlarının dünyaca tanınmasını sağlamak
C) Ortaya konmuş bir bilginin yayılmasını sağlamak
D) Araştırmanın yayınlanma olasılığını arttırmak
E) Araştırma yürütmek için kolayca fon bulabilmek

Cevap : A) Çalışılan olgunun geçerli ve güvenilir olduğunu göstermek