Görüntüleme Teknikleri 2023-2024 Bütünleme Soruları

Görüntüleme teknikleri, modern tıbbın vazgeçilmez unsurlarından biri haline gelmiştir. Özellikle veteriner hekimlikte, hayvanların sağlık durumlarının doğru ve etkin bir şekilde değerlendirilmesi için çeşitli görüntüleme teknikleri kullanılmaktadır. Bu makalede, veteriner hekimlikte kullanılan görüntüleme yöntemlerinin pratik uygulamalarını, bu yöntemlerin avantajlarını ve dikkat edilmesi gereken noktaları ele alacağız.

Endoskopi ve Kullanım Alanları

Endoskopi, vücut içindeki boşlukları ve organları görüntülemek için kullanılan minimal invaziv bir tekniktir. Veteriner hekimlikte, özellikle sindirim sistemi, solunum yolları ve üreme organlarının incelenmesinde yaygın olarak tercih edilmektedir. Endoskopi cihazının doğru seçimi, yapılacak müdahalenin türüne, müdahale edilecek dokunun özelliklerine ve hayvanın cüssesine bağlı olarak yapılmalıdır. Cihazın temizliği ve muhafazası da operasyon sonrası enfeksiyon riskini minimize etmek için büyük önem taşır.

Elektromiyografi (EMG) ve Kullanım Amacı

Elektromiyografi, kas ve sinirlerin elektriksel aktivitelerini ölçen bir tekniktir. Bu yöntem, özellikle sinir sistemi hastalıklarının teşhisinde büyük bir öneme sahiptir. Veteriner hekimlikte, köpek ve kedilerde periferal sinir tümörleri, botulismus ve tetanoz gibi hastalıkların teşhisinde kullanılmaktadır. EMG’nin doğru sonuçlar vermesi için hayvanların genellikle genel anestezi altında tutulması gerekebilir.

Ultrasonografi ve Kullanım Alanları

Ultrasonografi, ses dalgalarını kullanarak organların ve dokuların yapısını görüntülemeye yarayan bir tekniktir. Veteriner hekimlikte, özellikle karaciğer, böbrek, mesane gibi organların incelenmesinde yaygın olarak kullanılmaktadır. Ancak, havalı organlar olan akciğerler ultrasonografi ile etkili bir şekilde incelenemez. Ultrasonografide kullanılan probun frekansı, görüntü kalitesini etkileyen önemli bir faktördür; yüksek frekanslar daha net görüntüler sağlarken, doku penetrasyonu azalır.

Röntgen ve Bilgisayarlı Tomografi (BT) Arasındaki Farklılıklar

Röntgen ve Bilgisayarlı Tomografi (BT), her ikisi de X ışınlarını kullanarak vücut içindeki yapıların görüntülenmesini sağlayan tekniklerdir. Ancak, BT’de kesitsel görüntüler elde edilirken, röntgen ile elde edilen görüntülerde süperpozisyon yaşanabilir. BT, genellikle daha detaylı ve üç boyutlu görüntüler sağladığı için bazı klinik durumlarda tercih edilmektedir. Fosfor plaklar, dijital röntgen sistemlerinde kullanılırken, BT’de kullanılmaz.

Ekokardiyografi ve Kalp Hastalıklarının Teşhisi

Ekokardiyografi, kalp yapısı ve fonksiyonlarını incelemek için kullanılan bir tekniktir. Kalp kapakçıkları, kalp duvarları ve kalp atış hızı gibi unsurların değerlendirilmesini sağlar. Veteriner hekimlikte, özellikle kalp hastalıklarının teşhisinde vazgeçilmez bir yöntemdir. Bu incelemede kullanılan probun türü, elde edilen görüntülerin kalitesini doğrudan etkiler.

Sonuç

Görüntüleme teknikleri, veteriner hekimlikte tanı ve tedavi süreçlerini büyük ölçüde kolaylaştıran araçlardır. Endoskopi, elektromiyografi, ultrasonografi, röntgen ve BT gibi yöntemlerin her biri, belirli klinik durumlar için uygundur ve doğru kullanıldığında hastaların yaşam kalitesini artırabilir. Bu tekniklerin etkin bir şekilde kullanılması, veteriner hekimlerin doğru teşhis koymalarını ve en uygun tedavi yöntemini belirlemelerini sağlar

1. Operatif müdahalelerde endoskop tercihi aşağıdakilerden hangisine göre yapılmaz?

A) Hayvanın cüssesine
B) Yapılacak müdahaleye
C) Cidago yüksekliğine
D) Müdahale edilecek dokuya
E) Dokunun derinliğine

Cevap: C) Cidago yüksekliğine

Açıklama: Endoskop tercihi, yapılacak müdahalenin türü, müdahale edilecek dokunun özellikleri ve hayvanın cüssesi gibi faktörlere göre yapılır. Ancak, cidago yüksekliği endoskop tercihini etkileyen bir faktör değildir.

2. Köpek ve kedilerde Frontopolar (Fp1-Fp2) elektrotların kafatası üzerinde bağlandığı bölgeler aşağıdakilerden hangisidir?

A) Alnın kulaklara yakın bölgesinin sol ve sağ tarafına
B) Kulak kökü arka bölgesinin sol ve sağ tarafına
C) Alının gözlere yakın bölgesinin sol ve sağ tarafına
D) Kulak kanalı giriş bölgesinin sol ve sağ tarafına
E) Kulak kökü ön bölgesinin sol ve sağ tarafına

Cevap: C) Alının gözlere yakın bölgesinin sol ve sağ tarafına

Açıklama: Frontopolar elektrotlar, genellikle alnın gözlere yakın bölgelerine yerleştirilir. Bu yerleşim, elektrotların beyin aktivitelerini doğru bir şekilde kaydetmesini sağlar.

3. Kedi ve köpeklerde EMG kayıtları için yapılan sedasyon ya da anestezi için aşağıda verilen bilgilerden hangisi doğrudur?

A) Sedasyon yapılamaz ve lokal anestezi yapılır.
B) Önce sedasyon ve sonra lokal anestezi yapılmalıdır.
C) Sedasyon yeterlidir, böylece hayvan uyutulmalıdır.
D) Genel anestezi gereklidir.
E) Yapılacak sedasyon hayvanı hareketsiz hale getirecek kadar olmalı ancak hayvan uyumamalıdır.

Cevap: D) Genel anestezi gereklidir.

4. Aşağıdakilerden hangisi hayvanlarda Elektromiyografi kullanımıyla teşhis edilebilen hastalıklardan değildir?

A) Periferal Sinir Tümörleri
B) Botilusmus
C) Kauda Ekuina Sendromu
D) Endo-Miyokarditis
E) Tetanoz

Cevap: D) Endo-Miyokarditis

Açıklama: Elektromiyografi (EMG), kas ve sinirlerin elektriksel aktivitelerini ölçen bir testtir. Periferal sinir tümörleri, botulismus, kauda ekuina sendromu ve tetanoz gibi hastalıkların teşhisinde kullanılır. Ancak, endo-miyokarditis EMG ile teşhis edilebilen bir hastalık değildir.

5. Videonun endoskop uygulayıcıya sağladığı avantaj aşağıdakilerden hangisidir?

A) Dokuya daha rahat ulaşılmasını sağlar.
B) Dokunun daha net görülmesini sağlar.
C) Daha rahat çalışma imkânı verir.
D) Hiçbir avantajı yoktur.
E) Dokuyu derinlemesine görme imkânı sağlar.

Cevap: C) Daha rahat çalışma imkânı verir.

6. Piezo- elektrik kristaller ile ilgili aşağıda verilen bilgilerden hangisi yanlıştır?

A) Kristalin yapısındaki değişim ses dalgası oluşumuna sebep olur.
B) Üzerine elektrik akımı verilen kristalin boyu ve eni değişir.
C) Geri alınan ses dalgaları doğruca ekrana görüntü olarak yansıtılır.
D) Kalın kristaller daha düşük frekanslı ses dalgası oluşumuna sebep olur.
E) İnce kristaller daha yüksek frekanslı ses dalgası oluşumuna sebep olur.

Cevap: C) Geri alınan ses dalgaları doğruca ekrana görüntü olarak yansıtılır.

Açıklama: Piezoelektrik kristaller, üzerine uygulanan elektrik akımına tepki olarak şekil değiştirir ve bu da ses dalgalarının oluşmasına neden olur. Bu dalgalar dokuya gönderilir ve geri dönen dalgalar bir bilgisayar sistemi tarafından işlenerek görüntüye dönüştürülür, ancak bu süreç doğrudan ekrana yansıma şeklinde olmaz.

7. Endoskopun sağlıklı muhafazası ve saklanması için aşağıdakilerden hangisi uygun koşuldur?

A) Havası alınmış bir dolapta saklanmalıdır.
B) Her müdahaleden sonra uygun antiseptik ile yıkanmalıdır.
C) Etüvde saklanmalıdır.
D) İçerisinde kimyasal kalması için yatay bekletilmelidir.
E) Sadece distile su ile durulanmalıdır.

Cevap: B) Her müdahaleden sonra uygun antiseptik ile yıkanmalıdır.

Açıklama: Endoskoplar, kullanıldıktan sonra uygun antiseptiklerle temizlenmeli ve hijyenik bir ortamda saklanmalıdır. Bu, hem cihazın ömrünü uzatır hem de sonraki kullanımlarda enfeksiyon riskini minimize eder.

8. Kolonoskopi öncesinde aşağıdakilerden hangisi yapılmamalıdır?

A) Hayvana bol sıvı içirilmelidir.
B) Sürgüt verilmelidir.
C) Hayvan sedasyona alınmalıdır.
D) Rektum içerisi dezenfektanla yıkanmalıdır.
E) Anüs ve çevresi dezenfekte edilmelidir.

Cevap: D) Rektum içerisi dezenfektanla yıkanmalıdır.

Açıklama: Kolonoskopi öncesinde rektum içinin dezenfektanla yıkanması, mukozaya zarar verebilir ve işlem sırasında komplikasyonlara yol açabilir. Bunun yerine anüs ve çevresi dezenfekte edilmelidir.

9. Primer ve sekonder radyasyon ilgili olarak verilen bilgilerden hangisi yanlıştır?

A) mA değeri düşürüldükçe saçılan sekonder radyasyon miktarı artar.
B) Röntgen tüpünün penceresinde direk olarak çıkan ve koruyucu elbiseleri dahi delip geçebilen x ışınları primer radyasyon örneğidir.
C) Sekonder radyasyon X ışınları hastaya geçtiğinde veya röntgen kaseti veya masasına ulaştıktan sonra her yöne saçılan ışınlardır.
D) Sekonder radyasyon vücutta birikerek yıllar sonra zararlı etkileri gün yüzüne çıkabilir.
E) Sekonder ışınlar dalga boyları uzun olduğu için vücut tarafından tutulur.

Cevap: A) mA değeri düşürüldükçe saçılan sekonder radyasyon miktarı artar.

Açıklama: mA değeri artırıldıkça, oluşan radyasyon miktarı artar ve buna bağlı olarak sekonder radyasyon miktarı da artar. Ancak, mA değeri düşürüldüğünde saçılan sekonder radyasyon miktarı azalır.

10. Ekokardiyografi tekniğinin kullanım amacı aşağıdakilerden hangisidir?

A) Kas yapı ve fonksiyonlarının belirlenmesi
B) Böbrek yapı ve fonksiyonlarının belirlenmesi
C) Beyin yapı ve fonksiyonlarının belirlenmesi
D) Kalp yapı ve fonksiyonlarının belirlenmesi
E) Sinir yapı ve fonksiyonlarının belirlenmesi

Cevap: D) Kalp yapı ve fonksiyonlarının belirlenmesi

Açıklama: Ekokardiyografi, kalp yapısı ve fonksiyonlarını incelemek amacıyla kullanılan bir görüntüleme tekniğidir. Bu teknik, kalp kapakçıkları, kalp duvarları ve kalp atış hızı gibi unsurların değerlendirilmesini sağlar.

11. Elektrokardiyografinin tanımı için aşağıdakilerden hangisi en uygundur?

A) Kalbin sinirsel ileti potansiyelindeki farklılıkların incelenmesi sağlayan tanı yöntemidir.
B) Kalbin elektriksel aktivitesindeki değişikliklerin incelenmesi sağlayan tanı yöntemidir.
C) Kalbin röntgen ile incelenmesi sağlayan tanı yöntemidir.
D) Kalbin radyoaktivetisinin incelenmesi sağlayan tanı yöntemidir.
E) Kalbin ultrasonografi ile incelenmesi sağlayan tanı yöntemidir.

Cevap: B) Kalbin elektriksel aktivitesindeki değişikliklerin incelenmesi sağlayan tanı yöntemidir.

Açıklama: Elektrokardiyografi (EKG), kalbin elektriksel aktivitelerindeki değişiklikleri ölçerek kalp hastalıklarının tanısında kullanılan bir yöntemdir. Bu, kalbin elektriksel potansiyelindeki değişiklikleri kaydeder.

12. Ekokardiyografik incelemesinde kullanılan sektor prop yoksa, alternatif olarak kullanılabilecek prop çeşidi aşağıdakilerden hangisidir?

A) Rektal
B) Lineer
C) Intravaginal
D) Konveks
E) Mikrokonveks

Cevap: E) Mikrokonveks

Açıklama: Mikrokonveks prob, sektor prob yerine kullanılabilecek bir alternatiftir. Mikrokonveks prob, dar alanlarda incelemeler yapmak için uygundur ve bu sayede ekokardiyografik incelemelerde kullanılabilir.

13. Elektrokardiyografi cihazının kalibrasyonu için aşağıdakilerden hangisi en uygundur?

A) Yazdırma hızı 25 mm/sn ve voltaj 10mm/mV
B) Yazdırma hızı 10 mm/sn ve voltaj 50mm/mV
C) Yazdırma hızı 5 mm/sn ve voltaj 100mm/mV
D) Yazdırma hızı 5 mm/sn ve voltaj 50mm/mV
E) Yazdırma hızı 55 mm/sn ve voltaj 100mm/mV

Cevap: A) Yazdırma hızı 25 mm/sn ve voltaj 10mm/mV

Açıklama: Elektrokardiyografi cihazının doğru kalibrasyonu, yazdırma hızının 25 mm/sn ve voltajın 10mm/mV olarak ayarlanması ile yapılır. Bu standart ayar, kalp atışlarının doğru bir şekilde kaydedilmesini sağlar.

14. Aşağıdaki seçeneklerde belirtilen vücut bölgelerinden hangisinin dorso-plantar pozisyonda röntgeninin çekilmesi istenilmiş olabilir?

A) Toraks
B) Abdomen
C) Pelvis
D) Kranium
E) Arka bacakların tırnağa yakın kısmı

Cevap: E) Arka bacakların tırnağa yakın kısmı

Açıklama: Dorso-plantar pozisyon, özellikle bacakların distal bölgeleri için kullanılır. Arka bacakların tırnağa yakın kısmı, bu pozisyonla görüntülenebilir.

15. Kısraklarda ultrasonografinin yaygın olarak kullanıldığı alanlar için aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

A) Gen)ital kanal ile ilgili fizyolojik değişiklikler
B) Bağırsaklar ile ilgili kontroller
C) Akciğer kontrolleri
D) Mide ile ilgili kontroller
E) Kemik yapı ile ilgili kontroller

Cevap: A) Gen)ital kanal ile ilgili fizyolojik değişiklikler

Açıklama: Kısraklarda ultrasonografi, genital kanalın fizyolojik değişikliklerinin izlenmesi ve üreme sistemi ile ilgili sorunların tespitinde yaygın olarak kullanılır.

16. Röntgen filmleriyle ilgili aşağıda verilen bilgilerden hangisi doğrudur?

A) Pankromatik filmler tüm ışıklara duyarlıdır.
B) Filmin arka yüzünde koruyucu bir tabaka vardır.
C) Monokromatik filmler 2 renge duyarlıdır.
D) Emülsiyon tabakasında çinkosülfür kristalleri yer alır.
E) Ortokromatik filmler hem mavi hem kırmızı ışığa duyarlıdır.

Cevap: A) Pankromatik filmler tüm ışıklara duyarlıdır.

Açıklama: Pankromatik filmler, tüm ışık spektrumuna duyarlı olup, bu filmler ışık sızdırmaz bir ortamda muhafaza edilmelidir. Diğer seçeneklerde verilen bilgiler yanlıştır.

17. Köpeklerde Temporal (T3-T4) elektrotların kafatası üzerinde bağlandığı bölgeler aşağıdakilerden hangisidir?

A) Alnın kulaklara yakın bölgesinin sol ve sağ tarafına
B) Alının gözlere yakın bölgesinin sol ve sağ tarafına
C) Kulak kökü ön bölgesinin sol ve sağ tarafına
D) Kulak kökü arka bölgesinin sol ve sağ tarafına
E) Kulak kanalı giriş bölgesinin sol ve sağ tarafına

Cevap: E) Kulak kanalı giriş bölgesinin sol ve sağ tarafına

18. Röntgen ile Bilgisayarlı tomografi (BT) arasındaki farklılıklar ve benzerliklerle ilgili aşağıda verilen bilgilerden hangisi yanlıştır?

A) Her iki görüntüleme yöntemi de transmisyon prensibi ile çalışır.
B) Görüntü eldesi için her ikisinde de X ışınları kullanılır.
C) Röntgende süperpozisyon yaşanabilir.
D) BT ‘de kesitsel görüntüler elde edilir.
E) Fosfor plaklardaki deformasyonlar BT ‘de elde edilen görüntünün kalitesini olumsuz etkiler.

Cevap: E) Fosfor plaklardaki deformasyonlar BT ‘de elde edilen görüntünün kalitesini olumsuz etkiler.

Açıklama: Bilgisayarlı tomografi (BT), fosfor plaklar kullanmaz. Fosfor plaklar, daha çok dijital röntgen sistemlerinde kullanılır. Bu nedenle, BT’de fosfor plak deformasyonlarının etkisi yoktur.

19. Ultrason probunda ses frekansının artması ve dalga boyunun kısalması aşağıdakilerden hangisine sebep olur?

A) Görüntünün net olmamasına
B) Görüntü kalitesinin artması ama doku penetrasyonu azalmasına
C) Görüntülerin daha gri görünmesine
D) Kan basıncına ilgili seslerin işitilmesine
E) Daha parlak görüntülerin elde edilmesine

Cevap: B) Görüntü kalitesinin artması ama doku penetrasyonu azalmasına

Açıklama: Ses frekansının artması, görüntü kalitesini artırır ancak dokuya nüfuz etme derinliği azalır. Bu, yüksek frekanslı ultrason dalgalarının yüzeysel yapıları daha net göstermesine rağmen, derin yapıları net göstermemesine neden olur.

20. Hayvanlarda ultrasonografi tekniği aşağıdaki organlardan hangisinin incelenmesi ya da görüntülenmesinde yaygın olarak kullanılmaz?

A) Mesane
B) Akciğer
C) Böbrek
D) Karaciğer
E) Dalak

Cevap: B) Akciğer

Açıklama: Ultrasonografi, genellikle sıvı içeriği yüksek organların incelenmesinde kullanılır. Akciğer, havalı bir organ olduğu için ultrasonografi ile incelemesi zordur ve bu teknikle yaygın olarak kullanılmaz.